Terminologiya məSƏLƏLƏRİ №1




Yüklə 1.54 Mb.
səhifə15/15
tarix22.02.2016
ölçüsü1.54 Mb.
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   15

Ədəbiyyat
1. В.Г.Admoni. Введение в синтаксис современного немецкого языка, Изд.Литературы на иностранных языках, Л., 1955, səh.181

2. Т.М.Тощакова. Грамматика ойротского языка, Новосибирск, 1938, səh.35; Н.Греч. Практическая грамматика, 1927, səh. 273, 379, 386

3. B.X.Sadıqova. Bütöv və yarımçıq cümlələr, Azərbaycan dili və ədəbiyyatı tədrisi, I buraxılış, Bakı, 1957, səh. 19-27; C.Əfəndiyev. yarımçıq cümlə, “Azərbaycan dilinin qrammatikası”, Azərbaycan SSR EA Nəşriyyatı, Bakı, 1959. Səh. 306-309;

4. M.Ş.Şirəliyev və M.Hüseynzadə. Azərbaycan dilinin qrammatikası, II hissə, Bakı, Azərnəşr, 1956, səh. 88-89.

5. Ə.Cavadov. Müasir Azərbaycan dilində şəxsiz cümlələr, səh.95.

6. B.İ.Aslanov. Daxili obyektli fellər və ellipsis haqqında bəzi qeydlər, “Nizami adına Əədbiyyat və Dil İnstitutunun əsərləri”, XIX cild, Azərbaycan SSR EA Nəşriyyatı, Bakı, 1960, səh.152-165; Z.İ.Budaqova. Müasir Azərbaycan dilində elliptik cümlələr.” Azərbaycan SSR EA Xəbərləri”, ictimai elmlər seriyası, №2, 1961, səh.91-98



Курбанова Дурдана

Сравнение неполных предложений с пропущенными главнами членами и эллиптическими предложениями и функция создания текста в предложении

Резюме
Эта статья связано с разницей функций эллиптических и незаконченных предложений. Суть этой статьи является исследование, где и как использовать эллиптических и незаконченных предложений в устную и письменную речь. Они создают текст в монологической и диалогической речи.

Qurbanova Durdana

Comparison of head members of the missed imcomplete

and elliptic sentences and creating a function of the text in seutence

Summary
This article deals with the differences of functions of elliptical and unfinished sentences. The main research point of this article is where and how to use elliptical and unfinished sentences in oral and written language. They form text in monological and dialogical speech.

Çapa tövsiyə edən: Azərbaycan Müəllimlər İnstitutu
Rəyçilər: filologiya elmləri doktoru T.Quliyev

filologiya elmləri namizədi,dos.M.Soltanov

Aynur Fərəcova

AMEA Folklor İnstitutu
KİTABİ-DƏDƏ QORQUD”DA QƏHRƏMAN VƏ CƏMİYYƏT PROBLEMİNİN QOYULUŞU VƏ

ELMİ-NƏZƏRİ ƏSASLARI
Açar sözlər: “Kitabi-Dədə Qorqud”, “Oğuznamə”, oğuz eposu, Oğuz kağan, qəhrəman, cəmiyyət.

Ключевые слова: "Книга Деде Коркут", "Огузнаме" Огуз эпос, Огуз Каган, герой, общество

Key words: "The Book of Dede Korkut", "Oguzname", Oguz epos, Oguz Kagan, hero, society
“Kitabi-Dədə Qorqud” qədim tarixə mailk Azərbaycan epos yaradıcılığının əsas mərhələsini, təşkil edir. Xalqımızın həyata və dünyaya baxışlarını əks etdirən əski mifik inancları, qədim əfsanə və rəvayətləri, qəhrəmanlıq hekayətləri birləşərək sonradan tarixə “Oğuznamə” adı altında daxil olmuş oğuz eposunu yaratmışdır. Elmə tarixi və ədəbi oğuznamələrdən ibarət olmaqla 20-yə qədər variantı məlum olan oğuznamələr içərisində “Kitabi-Dədə Qorqud”un xüsusi yeri və çəkisi vardır. Klassik qəhrəmanlıq dastançılığı ənənələrini əks etdirən bu dastan bir tərəfdən oğuzların tarixinə aid qiymətli mənbə olmaqla yanaşı, o biri tərəfdən oğuz babalarımızın bədii təfəkkürünü inikas edən möhtəşəm ədəbi abidədir. Hər bir milli epos yaradıcılığı üçün qəhrəman və cəmiyyət problemi əsas olduğu kimi, “Kitabi-Dədə Qorqud” eposunda da qəhrəmanın cəmiyyətlə münasibətləri dastanın ictimai mahiyyətinin əsasını təşkil edir.

Azərbaycan folklorunu, ədəbiyyatını, dilini, tarixini, etnoqrafiyasını, etnopsixologiyasını və s. bu abidədən kənarda təsəvvür etmək mümkün deyildir. “Kitabi-Dədə Qorqud” bu cəhətdən ən etibarlı qaynaq, ən mükəmməl şifahi tarixdir. Abidəyə böyük önəm verən Ulu Öndər Heydər Əliyev göstərir ki, «Kitabi-Dədə Qorqud» bizim milli estetikamızın mötəbər qaynağı olaraq mənəvi və estetik dəyərlərin vəhdətini özündə əks etdirir. Gözəllik və eybəcərlik, ülvilik və alçaqlıq, komiklik və faciəlik, məhəbbət və nifrətlə bağlı olan fikirlər, bi­zim əc­dadlarımızın estetik duyumu lakonik ədəbi formalarda epo­sun müxtəlif boyla­rında ifadə olunur. Gözəllik və hikmətin, gözəllik və qeyrətin, gözəllik və sədaqətin qırıl­maz daxili harmoniyası da «Kitabi-Dədə Qorqud»a xas olan estetik və etik kateqo­riyaların mahiyyətini açıqlayır» (1, 8).

Folklorumuzun, ədəbiyyatımızın, dilimizin və tariximizin kökləri bu dastanla daha qədimlərə gedir. Prof. Yaşar Qarayev yazır: “Min üç yüz ildir ki, Qorqud xalqın qan və gen yaddaşı kimi yaşayır və özündən əvvəlki min üç yüz ilin də bədii və genetik arxetipini hər sətrində, hər sözündə yaşadır. Üstəlik, növbəti, min üç yüz il üçün də ən sabit, etibarlı, mənəvi-əxlaqi kodlar və genlər yenə bu «ana kitabın» bət­nin­də və ruhunda qorunub saxlanır. Müstəqillikdə minillik və əbədilik üçün əsaslar, xalqlarla kültürlər, yer və göy, torpaq və millət, təbiət və eko­logiya arasında davranış və rəftar kodeksi, qanun və ana yasa... hamısı, hamısı öz əksini bu kitabda tapır. Və müstəqillik dövründə də Qorqud yenidən mənəvi intibahın simvolu, milli heysiyyətin və özünüdərkin sənədi olur» (2, 4).

Dastanşünas alim Yeganə İsmayılova da yazır ki, müasir Azərbaycan ədəbiyyatı «Kitabi-Dədə Qor­qud»la sıx və qırılmaz tel­lərlə bağlıdır. XIX əsrdən elm aləminə bəlli olub, Azər­baycan elmi və ədəbi düşüncə dövriyyəsinə XX əsrin birinci yarısında daxil olmuş «Kitabi-Dədə Qorqud» abidəsi elə həmin zamandan milli ədəbiyyat, mədə­niyyət və incəsənətimizə güclü şə­kildə tə­sir etməyə başlamışdır. Həmin təsir fasiləsiz ol­muş, onilliklər keçdikcə abidə­nin ədə­biyyatımıza təsiri getdikcə güclən­miş, «Ki­tabi-Dədə Qorqud»un obrazlar aləmi, ideya və mövzuları ilə bağlı çox­saylı nəsr, nəzm və dram əsərləri yazılmış və bu proses indi də davam etməkdədir. «Kitabi-Dədə Qorqud» Azərbaycan tarixinin bü­tün kəşməkeş­lərini özündə inikas edərək onun ayrılmaz, qopmaz parçası olmuş və bizimlə birgə milli müstəqilliyə qo­vuş­­muşdur. Abidə XX əsr sovet totalitarizminin, sta­­linizmin bütün amansız zər­bələrinə sinə gərərək milli varlığımızı dağılmağa qoy­mamışdır. Özündə Azərbay­can-oğuz xalqının birliyi və vəhdəti ideyalarını daşı­yan «Kitabi-Dədə Qorqud» XX əsr tarixinin ən dəhşətli çağlarında ziyalılarımızı sın­mağa qoy­mamış, abidədə daşı­nan milli birlik, vəhdət və bütövlük ideyaları ədəbiyyat və incə­sənətimizə nüfuz edərək kütlələr arasında yayılmış və xalqın mənəviyyatını dağılıb məhv olmaqdan qorumuşdur. «Kitabi-Dədə Qorqud» müasir ədəbi düşüncəni daim milli ideyalarla zənginləşdirmiş və ədəbiyyatda yaşayan bu ideyalar xalqımızı müstə­qillik uğrunda mübarizəyə qaldıraraq müstəqilliyə qovuşdurmuşdur. Bu cəhətdən müasir Azər­bay­can ədəbiyyatı öz ideya-məzmun və ədəbi-estetik əsasları ilə qırılmaz şəkildə «Kitabi-Dədə Qorqud» abidəsinə bağlı olduğu kimi, bu ədəbiy­yatın tədqiqi də bütün istiqamətlərdə «ana kitabımıza» bağlanır (3, 4-5).

Göründüyü kimi, “Dədə Qorqud” dastanları digər humanitar elmlərdə olduğu kimi, folklorşünaslıqda da əsas və daimi tədqiqat obyekti olaraq qalır. Bu dastan “qəhrəman və cəmityyət problemi”nin tədqiqi üçün də son dərəcə qiymətli material verir.

Müasir dövlət quruculuğunu, milli-mənəvi düşüncəmizi və tərbiyə işini “Kitabi-Dədə Qorqud” dastanından kənarda təsəvvür etmək olmaz. Ulu Öndər H.Əliyev yazır: “Bizim zəngin tarixi­miz, qədim mə­dəniyyətimiz və milli mənəvi dəyərlərimiz “Kitabi-Dədə Qorqud” epo­sunda öz əksini tapmışdır. Bu epos bizim ümumi sərvətimizdir və hər bir azərbay­canlı onunla haqlı olaraq fəxr edə bilər. Dastanın məzmununu, mənasını, onun hər bir kəlməsini hər bir azərbaycanlı məktəbdən başlayaraq bilməlidir. Bu, bizim ana kitabımızdır və gənclik bu kitabı nə qədər dərindən bilsə, millətini, xalqını, vətənini, müstəqil Azərbaycanı bir o qədər də çox sevəcəkdir” (1, 8).

Göründüyü kimi, qəhrəman və cəmiyyət münasibətləri bu dastan və ümumiyyətlə oğuz eposu üçün əsas məsələlərdəndir. Dastanın aparıcı qəhrəmanları olan Bayındır xan, Salur Qazan, Bamsı Beyrək, Basat, Uruz və başqaları abidədə elin mənafeyi uğrunda mübarizə aparan igidlər kimi təsvir olunurlar. Şübhəsiz ki, hər bir insanın ictimai həyatı olduğu kimi, şəxsi həyatı da var. Ancaq “Dədə Qorqud” dastanındakı obrazlar bütün hallarda ictimai prizmadan təqdim olunurlar. Bu da onu göstərir ki, dastanda əsas dəyər verilən məsələ qəhrəmanların öz elinə, vətəninə, mənsub olduqları cəmiyyətə olan münasibətlərdir. Yəni “qəhrəman və cəmiyyət” münasibətləri “Dədə Qorqud” dastanındakı obrazların vətəndaşlıq mövqeyini müəyyənləşdirir. “Kitabi-Dədə Qorqud” Oğuz eli üçün əlləşən, vuruşan, elin mənafeyini öz şəxsi mənafeyindən üstün tutan, öz varlığını elin-cəmiyyətin varlığı ilə qovuşduran igidləri əsil Oğuz vətəndaşları kimi təqdim edir. Bu cəhətdən dastanda Azəbaycan milli mənəviyyatı üçün xarakterik olan vətəndaş obrazı öz əksini tapmışdır. Həmin vətəndaş obrazının milli-mənəvi dəyər, milli keyfiyyət, xarakter kimi öyrənilməsinə, təbliğinə və təşviqinə böyük ehtiyac vardır.

Oğuznamələrin əsas qəhrəmanı oğuzların ulu əcdadı sayılan Oğuz kağandır. O, ilk insan, ilk əcdad kimi həm də ilk qəhrəmandır. Onun igidliyi, el-obaya münasibəti “Kitabi-Dədə Qorqud”un qəhrəmanları da daxil olmaqla bütün oğuzlar üçün nümunədir. “Dədə Qorqud” dastanının öz igidliyi, alplığı ilə seçilən istənilən oğuz qəhrəmanının obrazı öz başlanğıcını Oğuz kağan obrazından götürür. Yəni Oğuz kağan qəhrəmanlığın müqəddəs nümunəsi, modelidir. Hər bir oğuz igidinin qəhrəmanlığı onun Oğuz kağana nə qədər bənzəməsi ilə ölçülür.

Qeyd olunduğu kimi, “Dədə Qorqud” dastanında qəhrəman və cəmiyyət mövzusu problemin ilk növbədə arxaik oğuz eposu əsasında öyrənilməsini tələb edir. Burada ilk diqqəti cəlb edən məsələ “Oğuznamə”nin arxaik-mifoloji epos kimi səciyyələndirilməsidir. Burada diqqəti ilk növbədə “Oğuznamə”nin uyğur variantı cəlb edir (bax: 17; 40). Elmə “Uyğur Oğuznaməsi” adı altında məlum olan bu abidə “Oğuznamə” variantları içərisində ən arxaik görüşləri özündə daşıyır.

“Oğuznamə” bizə ilk oğuz qəhrəmanı olan Oğuz kağanı oğuz cəmiyyətinin ilk əcdadı kimi təqdim edir. Başqa sözlə, oğuznamələrdə təqdim olunan Oğuz kağan bütün oğuzların atası – əcdadıdır. Bütün digər oğuzlar və ümumiyyətlə Oğuz dünyası Oğuz kağandan yaranır.

Oğuznamələrin tədqiqi göstərir ki, Oğuz xan öz mifoloji tipi etibarilə həm də mədəni qəhrəmandır. Mifologiyada mədəni qəhrəman cəmiyyət üçün lazım olan maddi əşyaların və mədəni ənənələrin yaradıcısıdır. Oğuz kağanın ad verməsi də onun mədəni quruculuq fəailiyyətinə aid aktdır.

Bundan başqa, Oğuz kağanın mədəni quruculuq fəaliyyətinə onun Oğuz elinin siyasi, inzibati strukturunu müəyyənləşdirməsi də aiddir. O, özünün 6 oğlunu və 24 nəvəsini Bozoqlar və Ucoqlar olmaqla 2 qrupa ayırır, onların arasındakı siyasi-ictimai münasibətləri müəyyənləşdirir.

Oğuz kağan həm də bir qəhrəman kimi həm də cəmiyyətin qoruyucusudur. O, Oğuz etnosunu qorumaq üçün mifoloji və real düşmənlərə qarşı mübarizələr apararaq Oğuz elinin təhlükəsizliyini təmin edir.

Qəhrəman və cəmiyyət problemini klassik oğuz eposu olan “Kitabi-Dədə Qoqrqud” əsasında öyrənilməsi aşağıdakı məslələri nəzərdə tutur:

“Kitabi-Dədəd Qorqud” dastanının klassik epos kimi səciyyələndirilməsi;

“Dədəd Qorqud”da qəhrəman obrazının mənəvi quruluşunun tədqiqi. Buraya oğuz qəhrəmanlıq kodeksindəki hünər və ərdəm kateqoriyalarının təhlili aiddir;

Oğuz qəhrəman obrazının sosial status kimi səciyyələndirilməsi. Burada bəyliyə keçirilmə mərasimi nəzərdə tutulur;

Oğuz qəhrəman obrazının alp igid kompleksi kimi səciyyələndurilməsi. Burada qəhrəmana aid olan at, silah, köməkçi, igidlik, xilaskarlıq kimi kateqoriyaların təhlili nəzərdə tutulur.

Klassik Oğuz eposunda qəhrəman və cəmiyyət münasibətlərinin konkret təzahür səviyyələri vardır. Bu səviyyələr aşağıdakıları əhatə edir:

Qəhrəman dövlət başçısı kimi: xanlar xanı obrazı;

Qəhrəman sərkərdə kimi: bəylər bəyi obrazı;

Qəhrəman ata kimi;

Qəhrəman oğul kimi;

Qəhrəman ər, ailə başçısı kimi;

Qəhrəman qardaş kimi;

Qəhrəman dost kimi;

Qəhrəman elin oğlu kimi və s.

Beləliklə, “Kitabi-Dədə Qorqud” eposunda qəhrəman və cəmiyyət münasibətləri bir-biri ilə qarşılıqlı əlaqədədir.


Ədəbiyyat
1. Əliyev H. Milli varlığımızın mötəbər qaynağı / Dədə Qorqud dünyası (məqalələr). Bakı: Öndər Nəşriyyat, 2004, s. 6-17

2. Qarayev Y. Bütün xalqların və dövrlərin kitabı / Azərbaycan şifahi xalq ədəbiyyatına dair tədqiqlər. X kitab. Bakı: Səda, 2001, s. 4-10

3. İsmayılova Y. “Dədə Qorqud kitabı” və müasir Azərbaycam ədəbi düşüncəsi. Bakı: Elm, 2011, 368 s.

4. Kitabi-Dədə Qorqud / Tərtib edəni və redaktoru H.Araslı. Bakı: Azərnəşr, 1939, 178 s.

5. Kitabi-Dədə Qorqud / Tərtib edəni və redaktoru H.Araslı. Bakı: Azərnəşr, 1962, 176 s.

6. Kitabi-Dədə Qorqud / Tərtib edəni və redaktoru H.Araslı. Bakı: Elm, 1977, 176 s.

7. Kitabi-Dədə Qorqud / Tərtib edəni və redaktoru H.Araslı. Bakı: Gənclik, 1978, 184 s.

8. Kitabi-Dədə Qorqud / Tərtib, transkripsiya, sadələşdirilmiş variant və müqəddimə F.Zeynalov və S.Əlizadənindir. Bakı: Yazıçı, 1988, 265 s.



Айнур Фараджова

Постановка героизме и общества в "Книге Деде Коркут»

и теоретические основы

Р е з ю м е

Книга Деде Коркут является основным элементом исторической создания эпоса в Азербайджане. Отражая взгляды старых мифических верований нашего народа и мира, древних легенд и сказаний, истории героизма позже выстроились Огуз эпос под названием "Огуз-наме". Существует особое место и вес «Книга Деде Коркут» от 20 известных вариантов oğuznames, в том числе исторических и литературных имен Огуз. "Огуз-наме", что отражает классические героические традиции сага письма, кроме того, что ценный ресурс об истории огузов, является впечатляющим литературный памятник сбор художественное мышление наших дедов-огузов. Что касается каждой национальной героизм эпос и социальных проблем являются основой «Книга Деде Коркут». Научное решение этого вопроса охватывает три основные области: во-первых, исследование взаимосвязи между героем и обществом в архаических Огуз эпоса; во-вторых, исследование литературного структуре героя персонажа в классических эпоса Огуз "Книга Деде Коркут"; в-третьих, исследование появления взаимосвязи между героем и обществом в "Книге Деде Коркут».



Aynur Fharadjova

Statement of heroism and society in “The Book of Dede Korkut”

and theoretical bases

S u m m a r y

The Book of Dede Korkut forms the main part of historical creation of epos in Azerbaijan. Reflecting the views of the old mythical beliefs of our nation and the world, the ancient legends and tales, stories of heroism later formed up Oguz epos under the name of "Oğuzname" (Oğuz history). There is a special place and weight of «The Book of Dede Korkut» between 20 known variants of oğuznames, including historical and literary oguznames. “Oğuzname”, reflecting  classical  heroic saga writing traditions, beside being a valuable resource on the history of Oguz's, is a spectacular literary monument gathering artistic thinking of our Oguz grandfathers. As for every national epos heroism and social problems are essentials of “The Book of Dede Korkut”. Scientific solution of the subject covers three main areas: firstly, investigation of the relationship between the hero and society in archaic oğuz epos; secondly, investigation of the literary structure of hero character in classic oğuz epos “The Book of Dede Korkut”; thirdly, investigation of appearance of the relationship between hero and society in “The Book of Dede Korkut”.
Çapa tövsiyə edən: AMEA Folklor İnstitutu
Rəyçilər: filologiya üzrə elmlər doktoru S.Rzasoy

filologiya üzrə fəlsəfə doktoru S.Əliyeva

TERMİNOLOGİYA KOMİSSİYASININ

QƏBUL ETDİYİ TERMİNLƏR

Azərbaycan dilində

İngilis dilində

Alışdırma sarğısı

Ignition bobbin

Antena kabeli

Aerial cable

Antena örtüyü

Aerial cover

Antena qurğusu

Aerial apparatus

Aperiodik mühit

Aperiodic filter

At qüvvəsi

Horse-power

Axıcılıq

Fluidity

Axtarış sistemi

Searching system

Bağlanan cərəyan

Latched current

Bağlı stansiya

Closed station

Baryer tutumu

Barrier capacity

Baza cərəyanı

Base current

Baza kristalı

Base crystal

Bərk örtük

Hard cover

Bərk şüa

Hard ray

Bərklik əmsalı

Hardness coefficient

Birbaşa dalğa

Direct wave

Böhran güc

Critical power

Boşdayanma

Malfunction

Bucaqölçən

Coal miner

Burulğanlı cərəyan

Swirl current

Burma

Twist

Burulğanlı sahə

Swirl margin

Bürümə

Envelop


MÜNDƏRİCAT

ÖN SÖZ 3
İsa Həbibbəyli. Azərbaycan ədəbi dilində -iyyət şəkilçili sözlərin yazılışına yenidən baxış..........................................................................5
Sayalı Sadıqova. Azərbaycan dilində terminologiyanın standartlaşdırma prosesi....................................................................................................17
Bahar Cəfərova. Terminoloji lüğətlərin növləri (tərcümə, tədris və izahlı) lüğətlər........................................................................................27
Ə.Fətullayev, M.Mahmudov, R.Məmmədov, R.Fətullayev, T.Məmmədov, S.Abbasov. Mətnin səsləndirilməsi sistemi və Azərbaycan dilinin fonemlərinin fono-akustik bloku...........................................................33
İlhamə Hacıyeva. I Ümumittifaq Türkoloji Qurultayında terminologiyaya diqqət......................................................................................................50
Cəmilə Abdullayeva. İngilis dilində tarixi-sosial şərtlənməli “şaquli kontekst”ə əsaslanan emosemiyalı frazeologiz­m­lər.............................59
İradə Abdullayeva. Транстерминологизация как один из продуктивных способов обогащения современных отраслевых терминосистем………………………………………………………...68
Светлана Новрузова. «Лексикография» и «терминография»……...74
Sima Quliyeva. Müasir dövrdə terminologiyanın inkişaf xüsusiyyətləri haqqında...................................................................................................80
Gülbəniz Məmmədova. Bitki adlarında dini-mifoloji motivlər, folklor personajları və obrazları..........................................................................87
Adilə Nəzərova. Fəlsəfə terminlərinin Azərbaycan dilində unifika­si­ya­sı..............................................................................................................92
Cavid Babayev. What is meiosis not as medical but as a linguistic term?.......................................................................................................98
Ramil Bayramov. Azərbaycan dilində leksik-semantik yolla yaranan psixologiya terminləri............................................................................105
Xədicə Heydərova. Milli terminlərin yaranma üsullarının leksikoqrafik təsviri .....................................................................................................114
Səbinə Qasımova. İngilis dilində morfoloji üsulla inşaat terminlərinin yaranması və onların Azərbaycan dilindəki qarşılıqları.......................122
Вафа Гусейнзаде. Термины свойства в паремиях (на материале русского и азербайджанского языка)……………………………… 129
Ülviyyə İmanova. Azərbaycan dilində paralel hibridlər........................137
Gültəkin Əliyeva. Omonimlərin yaranma xüsusiyyətləri (Azərbaycan və rus dillərinin materialları əsasında)........................................................145
Elmira Əhmədova. Azərbaycanın şimal rayonlarının toponimlərində arxaik elementlər (Quba, Qusar, Xaçmaz rayonları üzrə)....................154
Mehdi Rəhimov. İngilis dilinin ABŞ variantında yer alan siyasi-sosial məzmunlu evfemistik frazeologizmlər haqqında.................................162
Pəri Əhmədova. Morfoloji yolla yaranan pedaqogika terminləri..........173
Dürdanə Qurbanova. Baş üzvləri buraxılmış yarımçıq və elliptik cümlələrin müqayisəsi və cümlədə mətn yaratma funksiyaları............182
Aynur Fərəcova. “Kitabi-Dədə Qorqud”da qəhrəman və cəmiyyət probleminin qoyuluşu və elmi-nəzəri əsasları.......................................194
Terminologiya Komissiyasının qəbul etdiyi terminlər.................200

MƏQALƏ MÜƏLLİFLƏRİNİN NƏZƏRİNƏ
QAYDALAR

1. Jurnalda məqalələr altı (Azərbaycan, türk, rus, ingilis, alman və fransız) dildə çap oluna bilər.

2. Məqalələrin mətnləri Azərbaycan türk, dilində latın əlifbası, rus dilində kiril əlifbası və ingilis dilində ingilis (ABŞ) əlifbası ilə Times New Roman – 12 şrifti, 1 intervalla yığılmalıdır.

3. Elmi məqalələrin sonunda elm sahəsinin və məqalənin xarakterinə uyğun olaraq işin elmi yeniliyi, tətbiqi əhəmiyyəti və s. aydın şəkildə verilməlidir.

4. Mövzu ilə bağlı elmi mənbələrə istinadlar olunmalıdır. Məqalələrin sonundakı ədəbiyyat siyahısında son 5-10 ilin elmi məqalələrinə, monoqrafiyalarına və s. istinadlara üstünlük verilməlidir. Məqalənin sonunda verilən ədəbiyyat siyahısı əlifba ardıcıllığı ilə deyil, istinad olunan ədəbiyyatların mətndə rast gəlindiyi ardıcıllıqla nömrələnməli və məsələn, [1] və ya [1. S. 20] işarə olunmalıdır. Eyni ədəbiyyata mətndə başqa bir yerdə təkrar istinad olunarsa, onda istinad olunan həmin ədəbiyyat əvvəlki nömrə ilə göstərilməlidir.

5. Hər bir məqalədə UOT indekslər və ya PACS tipli kodlar və açar sözlər göstərilməlidir. Açar sözlər üç dildə verilməlidir.

6. Məqalələrin müxtəlif dillərdə olan xülasələri bir-birinin eyni olmalı və məqalənin məzmununa uyğun olmalıdır. Məqalənin yazıldığı dildən əlavə digər 2 dildə xülasəsi verilməlidir.

7. Məqalələrdə müəllif(lər)in işlədiyi müəssisə və onun ünvanı, müəllifin elektron poçt ünvanı göstərilməlidir.

8. Plagiatlıq faktı aşkar edilən məqalələr dərc edilməyəcək.

К сведению авторов

ПРАВИЛА ПУБЛИКАЦИИ

1. Статьи для публикации в журнале принимаются на шести языках: азербайджанском, турецком, русском, английском, немецком и французском.

2. Тексты статей на азербайджанском, турецком, английском, немецком и французском языках набираются латиницей, а на русском – кириллицей. Шрифт Times New Roman 12, интервал – 1.

3. В конце статьи в доступной форме излагаются её научная новизна и практическая значимость.

4. В статьях необходимо ссылаться на научные источники, соответствующие их теме. В библиографии предпочтение следует отдавать статьям и монографиям, опубликованным в последние 5– 10 лет. Нумерация источников в библиографии должна даваться не в алфавитном порядке, а по мере ссылки на тот или иной из них. Ссылки оформляются следующим образом: [1] или [1. С. 20]. Если один и тот же источник встречается в тексте несколько раз, то он указывается под прежним номером.

5. Каждая статья должна быть снабжена индексами и кодами типа УДК или PACS, а также ключевыми словами.

6. Резюме, кроме как на языке оригинала, должно представляться ещё на двух языках. Резюме должны повторять друг друга и соответствовать содержанию статьи.

7. В статье должны быть указаны место и адрес работы автора (авторов), а также адрес его (их) электронной почты.

8. Статьи, содержащие плагиат, опубликоваться не будут.


TO THE AUTHORS’ ATTENTION

RULES



  1. The articles in the journal can be typed in six languages (Azeri, Turkish, Russian, English, German and French).

  2. The articles in the Azerbaijani, Turkish, English, German and French languages must be typed in the Latin alphabet, but the articles in Russian must be typed in the Cyrillic alphabet. With Times New Roman-12, the articles intervals between lines– 1.

  3. At the end of the article the scientific novelty and practical significance of the work must be demonstrated.

  4. It is necessary to refer to the scientific sources caresponding the subject. The preference must be given to the scientific articles, monographs published for the recent 5-10 years. The literature list given at the end of the article must not be ordered alphabetically; but it must be numbered by order in the text and for instance marked [1] or [1. P. 20]. In case of repetition of the same literature in different places of the text, the same literature must be marked with the previous number.

  5. Codes and key words of the UOT or PACS types must be demonstrated in every article. The key words are to be given in three languages.

  6. Addition to the article language, the summary must be in two other languages. The summaries in different languages of the articles must exactly be the same and correspond to the content of the article.

  7. It is necessary to note the author’s/ authors’ workplace and address also his lor their e-mail address.

  8. In case of plagiarism, no articles will be pnblished


TERMİNOLOGİYA MƏSƏLƏLƏRİ

Direktor: Hafiz Abıyev

Texniki redaktor: Xəlil Nəbiyev

Dizayn: Aliyə Qabilqızı

Yığılmağa verilmiş 5.05.2015

Çapa imzalanmış 7.06.2015.

Şərti çap vərəqi 9,5. Sifariş № 704.

Kağız formatı 70x100 1/16. Tiraj 300.





Elm” Redaksiya-Nəşriyyat və Poliqrafiya Mərkəzinin



mətbəəsində çap olunmuşdur.
(İstiqlaliyyət küç.,28)








1 Bu iş Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Elmin İnkişaf Fondunun maliyyə yardımı ilə yerinə yetirilmişdir – Qrant № EİF-RİTN-MQM-2/İKT-2-2013-7(13)-29/13/1

1 Рей А. Терминология. Имена и понятия //Обществен. Науки за рубежом. Реср.журнал. Сер 6, 1981, №2.

2 Герд А.С. Научно-техническая лексикография. 1986, с.106-112.

1 Лейчик В.М. Терминоведение: (предмет, методы, структура). М.Комкнига, 2006. с.204-205.

2 С.В.Гринев. Введение в терминологическую лексикографию. Учб.пособие. М.,1986.

3 З.И.Комарова. Семантическая структура специального слова и её лексикографическое описание. 1991, с.40.

4 З.А.Азимов. Язык науки. М., Мир, 1985, с.9.

1 Киселевский А.Г. Языки и метаязыки энциклопедий и толковых словарей. Минск, 1977.

1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   15


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azrefs.org 2016
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə