Bayan futbolu



Yüklə 19.1 Kb.
tarix27.04.2016
ölçüsü19.1 Kb.
BAYAN FUTBOLU
Futbolun beşiği İngiltere’de 1850’li yıllarda modern futbolun temeli atılırken, ilk futbol oynayanlar erkekler olmuştur. Zamanla bayanların bu oyun sporunu sevmesi ve oynamak istemesi yine ilk kez İngiltere’ de olmuştur. 1895’ te, Britanya Bayanlar Futbol Kulubü (British Ladies Football Club ) ismiyle ilk bayan futbol takımı kurulmuştur. Böylece bu kulüp, kendi bünyesinde oluşturduğu takımlarla ilk bayanlar arası futbol karşılaşmalarının düzenlenmesini sağlamıştır.
Uzun yıllar istenilen gelişmeyi gösteremeyen bayan futbolu, özellikle 1960’ lı yıllardan sonra Orta Avrupa ülkelerinde rağbet görmesiyle birlikte büyük bir gelişme göstermiştir.
Bayan futbolunun asıl gelişmesi 1974 Dünya Kupası maçlarından sonra Federal Almanya’da oldu. O tarihte Federal Almanya Futbol Federasyonu, bayanlar arası resmi futbol liglerini düzenlemeye başladı. İlk altı yıl içinde 2457 kulüp futbol federasyonuna başvurarak bayan futbol şubelerini tescil ettirdi. Futbolcu sayısı, 1980 yılına kadar 384.598’e yükseldi. Futbol Federasyonu tarafından F.Almanya şehir ve eyalet şampiyonaları ve üç kategori üzerinden milli lig düzenlenmeye başlandı. Bugün de Doğu Almanya ile birleşen Almanya’da bayanlar futbol ligi düzenli bir şekilde daha da gelişmiş olarak devam etmektedir.15
İngiltere’de 1980’li yılların başında bayan futbolcular, Spor Konseyi’ne bağlı özel bir federasyonun çatısı altında, 250 kulüpte, 6.000'e varan sayılarıyla faaliyet göstererek lig maçlarına katılmaya başlamışlardır. Yine, bu yıllarda Galler’ de 12, İskoçya’ da 40, K.İrlanda’ da 50 bayan futbol kulübü, futbol faaliyeti içinde yer almış, bugün de daha gelişmiş bir şekilde lig organizasyonları devam etmektedir.16
İngiltere Bayan Milli Takımı, 1972’den itibaren UEFA ve FIFA’nın gözetimi ve denetimi altında müsabakalar yapmıştır. Bu takım, 1972 – 1981 yılları arasında 35 maç yapmış, maçların 25 tanesini kazanarak hiç yenilmemiştir.17
1980’li yıllarda bayanlar arasında futbolun, hızla rağbet görerek yaygınlaşması sonucu FIFA, bayanlar için özel futbol kuralları belirleyerek, 4 yılda bir Dünya Şampiyonası düzenlemeyi kararlaştırmıştır. Tüm bu gelişmeler sonucunda ilk Dünya Şampiyonası da 1991 yılında Çin’de düzenlenmiştir. Dünya şampiyonasının yanı sıra olimpiyatlara da giren bayan futbolu, dünya futbolundaki yerini almıştır. 1996 yılında yapılan Atlanta Olimpiyatları'nda şampiyonluğu ABD kazanırken, ikinciliği Çin, üçüncülüğü de Norveç kazanmıştır. Yine 3. Dünya Şampiyonası 1999 yazında Amerika’da oynanmış, şampiyonluğu Amerika kazanırken, Çin ikinci, Brezilya üçüncü, Norveç ise dördündü olmuştur.
Türkiye’nin de bağlı bulunduğu UEFA’nın organize ettiği bayanlar arası futbol müsabakaları, 1. ve 2. Kategoriler şeklinde oynanmaktadır. Her iki kategoride de 5’li takımlardan kurulu 4 ayrı grup bulunmaktadır. Türkiye 1995 yılından itibaren 2. kategoriye iştirak etmektedir. UEFA, iki senede bir Avrupa Şampiyonası düzenlemekte olup, 1997 yılında şampiyonanın dördüncüsü yapılmıştır. Ayrıca UEFA, 1997–1998 sezonundan itibaren 11–18 yaş kategorisinde de Avrupa Şampiyonasını organize etmeye başlamıştır.
Türkiye’de ilk bayan futbol takımı 1971 yılında İstanbul Kız Futbol Takımı adıyla Haluk Hekimoğlu tarafından kurulmuştur. 13 bayan sporcunun bir araya gelmesiyle kurulan bu takım 1973 yılında Dostlukspor adını aldı. Bu takımı İzmir’de kurulan Filizspor takımı takip etti. Daha sonraki yıllarda bu takımlara, Ankara’dan Nazendespor, İstanbul Pendik’ten Deryaspor, İstanbul Kadıköy’den Atılımspor, Samsun ve Kocaeli’ den birer bayan futbol takımları katıldıysa da takımların sayısı yine de az olmuştur. Bayan futbol takımlarının yeterli sayıda ve istenilen düzeyde olmayışından dolayı 1990’lı yıllara kadar bayan futbolunda, erkeklerle gösteri maçları yapmanın ötesinde büyük bir organizasyon gerçekleştirilememiştir.
Dostlukspor, 1980’li yıllarda ülkemizde bayan futbolunun gelişmesi için oldukça çaba göstermiştir. 1991 yılında Dostlukspor’dan ayrılan 6 bayan futbolcunun kurduğu Dinarsuspor, ülkemizde bayan futbolunda yeni bir dönem başlatmıştır.
22 Aralık 1993’te yapılan Türkiye Futbol Federasyonu Yönetim Kurulu’ nun 25 sayılı toplantısında ülkemizdeki bayan futbolunun resmen başlatılması kararlaştırıldı. 7 ayrı ilden 4 ayrı grupta toplanan 16 takımın mücadele ettiği lig, 1993 – 1994 futbol sezonunda, 20 Mart 1994’te Ankara Büyükşehir Belediyespor ve İstanbul Acarlarspor arasındaki karşılaşma ile başladı. Maçlar 3 puan sistemiyle, kırkar dakikalık iki devre halinde oynandı. Küme düşmenin olmadığı bu ilk ligde, şampiyonluğu Dinarsuspor kazandı. Daha sonraki sezonlarda maçlar, takımların değişik katılım sayılarıyla ve oyun süresi kırk beşer dakikalık iki devre şekline dönüştürülerek oynandı.
1995–1996 sezonundan itibaren takım sayısının çoğalması sebebiyle ikinci lig de oluşturulmuştur. Bu sezon, hem 1. kategoride hem de 2. kategoride ikişer grup ve her grupta yedişer takımla lig organizasyonu yapılmıştır.

1996–1997 sezonunda bayanlar futbol ligi, 1. kategoride 12 takımla, 2. kategoride 7 takımla oynanmıştır. Yine 1997–1998 sezonunda 1. kategoride tek grupta 9 takım, 2. kategoride ise ; beşer takımlı iki grup olmak üzere 10 takımla bayanlar futbol ligi oynanmıştır. İki gruplu 2. kategoride, gruplarında ilk 2 sırayı alacak 4 takım play – off grubuna yükselmiş, buradan ilk 2 sırayı alan takım birinci lige yükselmiştir.


Türkiye Bayanlar Futbol Liginin yanı sıra, 1. kategoride 1. ve 2. olan takımlar arasında “Futbol Federasyonu Kupası”, 1. kategori 3.’sü ile 2. kategori 1.’si arasında ise, “Amatör İşler Kurul Kupası” adlarıyla kupa organizasyonları da gerçekleştirilmektedir.
Ülkemizde 1994’ te FIFA ve UEFA yapısına uygun olarak futbolda Bayan Milli Takımı oluşturuldu. Aynı yıl Bayan Milli Takımımız oynadığı ilk özel milli maçında Romanya’ ya 8 – 0, 4. Avrupa Şampiyonası grup eleme maçı olarak oynadığı, ilk resmi milli maçında ise, Macaristan’a 6 – 0 yenildi. Ayrıca Milli takımımız, 1997 sezonunda 1997/1999 3. Dünya Kupası, Avrupa grubu eleme maçlarına da katılmış ve Yugoslavya, Bulgaristan, Yunanistan, Gürcistan takımlarıyla aynı grupta yer almıştır. 1997 sezonu itibariyle Bayan A Milli Takımı, 12 resmi, 5 özel maç oynamış, Ümit Milli Takım özelliğindeki U-18 Milli Takımı ise 2 resmi maç yapmıştır.
Bugün Avrupa ülkelerindeki bayan futbolcu sayıları ortalama 20–60 binleri bulurken, ülkemizde bayan futbolcu sayısı 1997 itibariyle sadece 1007' dir. Bu sayının 355’i İstanbul’ da, 264’ü Bursa’ da , 199’ u Adana’ da, 114’ ü Ankara’ da, 69’u İzmir’ de, kalanı da diğer illerimizde bulunmaktadır. Yine batı ülkelerinde bayan futbolcuların bir yılda oynadığı maç sayısı 40-60 civarında iken, ülkemizdeki maç sayısı ise 10-20 civarındadır.
Ülkemizde bayanlar futbol ligi maçları, 1. ve 2. kategoride Amatör Lig Statüsü’nde oynanmakta olup, transfer ve kulüp talimatları bu statü içerisinde yürütülmektedir.
FIFA, bayan futbolunda özel bir takım uygulamalar ve oyun kurallarıyla ilgili düzenlemelere gitmiştir. Buna göre :


toplar ile ceza alanı çevresindeki serbest atışlarda baraj kuran bayan futbolcular elleriyle göğüslerini kapatabilir. Bu atışlar ve hareketler sırasında top, kendini sakınan bayan futbolcunun eline çarparsa aleyhte penaltı atışı veya direk atış verilmez.


  • Bayan futbolcuların kolye, taşlı yüzük ve toka takmaları

yasaklanmıştır.


  • Bayan futbolcular maçtan sonra saha içinde forma değiştiremezler.




  • İlgili ulusal federasyonunun izni alınmak ve oyun kuralarının

prensiplerine bağlı kalınmak koşuluyla bayanların oynadığı maçlarda şu değişikliklerin hepsine veya bir kısmına izin verilmiştir:
- Oyun alanının boyutları,

- Topun büyüklüğü, ağırlığı ve malzemesi,

- Kale ölçüleri,

- Oyunun süresi,



- Yapılacak oyuncu değişikliklerinin sayısı.


15 Tercüman Spor Ansiklopedisi: a. g. k. , s. 671.

16 a. g. k. , s. 671.

17 a. g. k. , s. 672.



1





Yüklə 19.1 Kb.

Dostları ilə paylaş:




Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azrefs.org 2020
rəhbərliyinə müraciət

gir | qeydiyyatdan keç
    Ana səhifə


yükləyin