Ümummilli Lider Heydər Əliyevin




Yüklə 0.72 Mb.
səhifə1/7
tarix22.02.2016
ölçüsü0.72 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7



Ümummilli Lider

Heydər Əliyevin

anadan olmasının

90 illik yubileyinə

həsr olunur.

AZƏRBAYCAN MİLLİ ELMLƏR AKADEMİYASI

FOLKLOR İNSTİTUTU

____________________________________________

HEYDƏR ƏLİYEV İRSİ

VƏ AZƏRBAYCAN FOLKLORŞÜNASLIĞININ AKTUAL PROBLEMLƏRİ

BAKI – 2013


ELMİ REDAKTORU: Muxtar KAZIMOĞLU

(İMANOV)

filologiya üzrə elmlər doktoru


TƏRTİBÇİ: Kamran ƏLİYEV

filologiya üzrə elmlər doktoru,

professor



Heydər Əliyev irsi və Azərbaycan folklorşünas­lı­ğı­nın aktual problemləri. Bakı, Nurlan, 2013, 192 səh.
Kitab AMEA Folklor İnstitutunun 8 may 2013-cü il ta­ri­xində Heydər Əliyevin anadan olmasının 90 illik yubi­leyi münasibətilə “Heydər Əliyev irsi və Azərbaycan folklorşü­nas­lığı” mövzusunda keçirdiyi elmi sessiyanın mate­ri­al­­ları əsa­sın­da ha­zır­lanmışdır. 

folklorinstitutu.com

H 3202050000 Qrifli nəşr

098 - 2013



© Folklor İnstitutu, 2013.

Azərbaycan xalqının Ümummilli Lideri

Heydər Əliyevin 90 illik yubileyi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin SƏRƏNCAMI
Dahi Heydər Əliyev şəxsiyyətinin Azərbaycan dövlət­çi­lik ta­ri­xində müstəsna yeri vardır. Azərbaycançılıq məfkurə­sinin par­­laq daşıyıcısı kimi Heydər Əliyev öz müdrik siyasəti, dön­məz əqidəsi və tarixi uzaqgörənliyi sayəsində milli dövlət­çilik ide­­yasının gerçəkləşdirilməsinə, müasir Azərbaycan döv­lə­tinin qu­rulmasına və xalqımızın müstəqillik arzusuna çatma­sına nail ol­muşdur. Məhz Heydər Əliyevin fəaliyyəti nəticə­sində Azər­bay­can özünün geostrateji, iqtisadi və mədəni poten­sialından isti­fadə edərək Şərqlə Qərb arasında etibarlı körpü ro­lunu oy­na­ma­ğa başlamış və dünyanın ən dinamik inkişaf edən ölkə­lə­rin­dən birinə çevrilmişdir.

Azərbaycanda müasir demokratik, hüquqi və dünyəvi döv­­lət quruculuğu, vətəndaş cəmiyyətinin təşəkkülü, milli-mə­nə­vi də­yərlərə qayıdış və elmin, təhsilin, mədəniyyətin inkişafı əbədi su­rətdə Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Ölkəmizin əsas qanunu – Konstitusiyanın qəbul edilməsi, hakimiyyətlərin bö­lün­mə prin­sipinin təsbit olunması, hüquq normalarının və qa­nun­vericilik ba­­zasının beynəlxalq standartlara uyğunlaşdırıl­ması, müasir ida­rəetmə üsullarının bərqərar olması və müvafiq dövlət qu­rum­larının formalaşdırılması Heydər Əliyevin rəhbər­liyi ilə ger­çək­ləşən genişmiqyaslı quruculuq proqramının tərkib his­sələridir.

Azərbaycanın dünya miqyasında neft-qaz hasil və ixrac edən ölkəyə çevrilməsi, milli neft strategiyasının uğurla həyata keçirilməsi, xarici dövlətlərin aparıcı neft şirkətləri ilə mü­qa­vi­lə­lə­rin bağlanması, neft sənayesinin müasir tələblərə uyğun infrastrukturunun qurulması, neftin Bakı-Tbilisi-Ceyhan, Bakı-Supsa, Bakı-Novorossiysk boru kəmərləri vasitəsilə şaxələnmiş şəkildə nəqli bilavasitə Heydər Əliyevin xidmətləridir.

Dünya iqtisadiyyatına uğurla inteqrasiya, ölkə daxilində iq­tisadi liberallaşma, kredit reytinqimizin artması, iqtisa­diy­ya­tı­mızın rəqabət qabiliyyətliliyinin yüksək mövqedə olması, büd­­­­­cəmizin və valyuta ehtiyatlarımızın ildən-ilə artması 1993-cü il­dən etibarən Heydər Əliyev tərəfindən yeni prin­sip­lər əsa­sında qurulan iqtisadiyyatın sabitliyinin bariz nümu­nə­sidir.

Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun uğurla inkişaf et­di­rilməsi də Heydər Əliyevin uzaqgörənliyinin məntiqi nəti­cəsi­dir.

Postsovet məkanında analoqu olmayan cəsarətli qərarları ilə Heydər Əliyev torpağın şəxsi mülkiyyətə verilməsi ilə öl­kə­mizin ərzaq təhlükəsizliyini təmin etmiş oldu. Bu gün müxtəlif kənd təsərrüfatı komplekslərinin uğurlu fəaliyyəti onun aqrar siyasətinin parlaq təzahürüdür.

Ulu Öndərin vaxtilə Cəmşid Naxçıvanski adına hərbi li­se­yin açılması ilə həyata keçirməyə başladığı müdrik siyasəti Mil­li Ordumuzun formalaşması və Azərbaycan Silahlı Qüvvə­lərinin ya­­radılması mərhələlərindən keçərək onun Cənubi Qaf­qazda apa­­rıcı hərbi qüvvə olmasına gətirib çıxarmışdır.

Ana dilimizin dövlət dili kimi tətbiqində, onun imkan­la­rı­nın genişləndirilməsi və Azərbaycan xalqının ən böyük sərvəti kimi dəyərləndirilməsində Heydər Əliyev şəxsiyyətinin rolu da­nıl­mazdır. Azərbaycan mədəniyyətinin və zəngin tarixi irsi­mi­zin dün­ya ictimaiyyətinə tanıdılması Heydər Əliyevin misil­siz xid­mətlərindəndir. Məhəmməd Füzulinin 500 illik və “Ki­tabi-Dədə Qorqud”un 1300 illik yubileylərinin UNESCO sə­viy­yəsində ke­çi­rilməsi Azərbaycan mədəniyyətinin təbliğinə xid­mət edərək beynəlxalq mədəni ictimaiyyətlə yeni əməkdaş­lıq formalarının bərqərar olmasına gətirib çıxarmışdır.

Heydər Əliyevin rəhbərliyi altında milli maraqlara əsas­la­nan və siyasi perspektivləri nəzərə alan xarici siyasət kursu mü­əy­yənləşmiş, dünyanın aparıcı dövlətləri və beynəlxalq təş­ki­lat­ları ilə qarşılıqlı münasibətlər qurulmuşdur. Onun uğurlu xarici si­ya­səti ölkəmizin etibarlı tərəfdaş kimi qəbul edilərək bey­nəl­xalq miqyasda nüfuzunun artmasına, islahatçı və təşəb­büs­kar döv­lət olaraq tanınmasına xidmət göstərmişdir. Heydər Əliyevin beynəlxalq aləmdə atdığı qətiyyətli addımlar sayə­sin­də diplo­ma­tiyamızın fəal mövqeyi formalaşmış, Azərbaycanın zorla cəlb olun­duğu Ermənistan-Azərbaycan Dağlıq Qarabağ müna­qişəsi­nə dünya ictimaiyyətinin münasibəti dəyişmiş, ölkə­mizin suve­ren­liyi, ərazi bütövlüyü və sərhədlərinin toxunul­maz­­lığı bütün beynəlxalq hüquqi-normativ sənədlərdə öz ək­sini tapmışdır.

Heydər Əliyev Böyük İpək Yolunun mühüm mərkəzi olan, mə­­dəniyyətlərin və sivilizasiyaların qovşağında yerləşən öl­kə­mi­­­zi dünyada tolerantlığın və dözümlülüyün məkanı kimi tanıt­mış­­dır. Onun beynəlxalq səfərləri, siyasi, ictimai və dini xa­dim­lərlə görüşləri ölkəmizin yeni imicinin formalaşmasına xidmət edir­di.

Xalqımızın Ümummilli Liderinin “Mən həmişə fəxr et­mi­şəm, bu gün də fəxr edirəm ki, mən azərbaycanlıyam” söz­ləri dün­­ya azərbaycanlılarının şüarı olmaqla, soydaşlarımızın həm­rəy­liyinin təməl daşına çevrilmişdir. Müstəqil Azərbaycan Res­pub­­likasına rəhbərlik etdiyi illər ərzində Heydər Əliyev tərə­fin­dən aparılan ardıcıl və məqsədyönlü siyasət nəticəsində Azər­bay­can diasporu təşkilatlanmış, inkişaf etmiş və öz tarixi vətəni ilə sıx bağlılığını nümayiş etdirmişdir. Bu gün dünyanın müx­tə­lif guşələrində yaşayan azərbaycanlıların müstəqil Azər­bay­can Res­publikasını öz vətəni sayması, onu milli ruhun, mil­li-mənəvi də­yərlərin, milli mədəniyyətin məbədi kimi qəbul et­məsi və azər­baycançılıq ideyası ətrafında birləşməsi məhz Hey­­dər Əli­yev fəaliyyətinin nəticəsidir.

Heydər Əliyevin XX əsrdə totalitarizmin Azərbaycana qar­­şı törətdiyi faciələrin davamı kimi qanlı 20 Yanvarı xalqı­mız əleyhinə hərbi, siyasi və mənəvi təcavüz kimi qiymət­lən­dirməsi onun ömrü boyu sadiq qaldığı siyasi məfkurəsinin və yüksək vətənpərvərliyinin yeni siyasi şəraitdə təcəssümü idi. Möv­cud siyasi, iqtisadi və sosial böhran müstəqilliyimizin ilk illərində Azərbaycanı vətəndaş müharibəsi həddinə çatdırdığı bir dövrdə Heydər Əliyevin xalqın təkidli tələbi ilə haki­miy­yətə gəldiyi gün – 1993-cü ilin 15 iyunu tariximizə Qurtuluş Gü­nü kimi daxil olmuşdur. Bu qurtuluş qısa bir zamanda özü­nü nəinki siyasətdə, həm də iqtisadiyyatda, təhsildə, mədə­niy­yətdə və insanların gün­dəlik real həyatında büruzə vermişdir.

Tənəzzülə uğrayan iqtisadiyyat, sürətlə artan inflyasiya, iş­siz­lik, ümidsizlik mühiti və digər neqativ hallarla üz-üzə qal­mış Azər­baycanı Heydər Əliyev qısa bir zamanda iqtisadi və mədəni yük­səliş yolu tutan, xarici sərmayələrə açıq olan və böyük bey­nəl­xalq layihələrə qoşulan ölkəyə çevirə bildi. Hey­dər Əliyevin qur­duğu dövlətin iqtisadi siyasəti əhalinin sosial müdafiəsini daim diqqət mərkəzində saxlamaqla sosial yönümü ilə səciy­yə­lə­nirdi. Bu gün Azərbaycan nüfuzlu vətəndaş cə­miy­yətinin əsas­la­rının qurulduğu, müxtəlif siyasi partiyaların sər­bəst fəaliyyət göstərdiyi, yüzlərlə senzurasız qəzet və jurnalın nəşr olunduğu, eləcə də çox sayda özəl telekanalların yayım­landığı və internet şə­bəkəsi istifadəçilərinin sayının sürətlə art­dığı bir ölkədir.

Heydər Əliyev öz siyasi dühası ilə Azərbaycanın müasir si­­masını müəyyənləşdirmiş və xalqımızın taleyində silinməz iz­lər qoymuşdur. Onun siyasəti nəticəsində əldə olunan misil­siz nai­liyyətlər göz qabağındadır. Bu uğurlar paytaxtımızın daim ye­­niləşən görkəmində, şəhər və rayonlarımızın sürətlə mo­­­dern­ləşməsində, iqtisadiyyat və elmdə, təhsil, mədəniyyət və səhiy­yədə, eləcə də ictimai-siyasi həyatımızda öz əksini tap­mışdır.

Heydər Əliyevin memarı olduğu Azərbaycan bu gün bö­yük tikinti meydançasını xatırladır. Yüzlərlə sənaye və infra­struk­­tur obyektləri, məktəblər, xəstəxanalar, idman qurğuları, ya­şayış evləri, inzibati binalar və digər tikililər ucaldılır, yollar sa­lınır. “Azərbaycan 2020: gələcəyə baxış” İnkişaf Konsep­si­yası bizim gələcək planlarımızı əks etdirməklə yanaşı, bir daha sübuta yetirir ki, Heydər Əliyevin ölkəmizin sürəkli tərəqqisini bu gün də təmin edən irimiqyaslı proqramları xalqımızın so­sial-iqtisadi vəziyyətinin daim yaxşılaşmasına xidmət göstərir.

Müstəqil Azərbaycan dövlətinin hərtərəfli inkişafı yolun­da əvəzsiz tarixi xidmətlərini nəzərə alaraq, milli dövlətçilik ideya­sının bərqərar olması və ölkəmizin beynəlxalq aləmdə nüfuzu­nun artması naminə misilsiz töhfələr vermiş Azərbaycan xalqı­nın Ümummilli Lideri Heydər Əliyevin 90 illik yubile­yi­nin ölkə miqyasında layiqincə keçirilməsini təmin etmək məq­­sədilə Azər­­baycan Respublikası Konstitusiyasının 109-cu mad­də­sinin 32-ci bəndini rəhbər tutaraq qərara alıram:

1. Azərbaycan xalqının Ümummilli Lideri Heydər Əli­ye­vin 90 illik yubileyi Azərbaycan Respublikasında dövlət səviy­yə­sin­də geniş qeyd edilsin.

2. Azərbaycan xalqının Ümummilli Lideri Heydər Əli­ye­vin 90 illik yubileyinin keçirilməsinə dair Tədbirlər Planı təs­diq edil­sin.

3. Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti bu Sə­rən­­camdan irəli gələn məsələləri həll etsin.
İlham ƏLİYEV
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti

Bakı şəhəri, 21 yanvar 2013-cü il.



I BÖLMƏ
PORTRET CİZGİLƏRİ

Muxtar İMANOV

filologiya üzrə elmlər doktoru,

AMEA Folklor İnstitutunun direktoru
ELMİMİZİN İDEYA MƏNBƏYİNƏ

ÇEVRİLƏN İRS
Heydər Əliyevin çoxşaxəli fəaliyyətində elm, təhsil və mə­də­­niyyətin inkişafına diqqət və qayğı həmişə ön planda olmuş­dur. Ulu Öndərin elm siyasəti milli maraqların təmin edil­mə­sinə yö­nəl­miş, humanitar elmimizin ideya istiqa­mə­ti­­nin müəy­yən­ləşməsində mühüm rol oynamışdır.

1970-ci illərə qədər sovet rejiminin Azərbaycan folk­lo­­runa və folklorşünaslığına müna­sibəti xü­susi sərtliyi ilə se­çilmişdir. 1930-cu illərdə folklorşü­nas­larımızdan bir ço­xu­nun repressiya olun­ması, 1950-ci illərdə “Kitabi-Dədə Qor­qud”un öyrənilmə­sinə “xalqlar dostluğuna xələl gətir­mək və feodalların, aris­to­krat­la­rın zövqünü ifadə etmək” adı ilə qa­dağa qoyulması, epo­su 1950-ci ildə Bakıda çap etdirdik­lə­ri­nə görə H.Araslı və M.H.Təh­­masibə təzyiq gös­tə­rilməsi de­diyimiz sərt münasibəti sübut edən faktlar­dan­dır. Heydər Əli­yevin Azərbaycana rəhbər­lik etdiyi ilk vaxt­lar­dan etiba­rən folklora və folklorşünaslığa mü­na­sibət müs­bət mənada dəyişmişdir. Azərbaycan Elmlər Aka­de­miyası əmək­daşları 1970-80-cı illərdə “Kitabi-Dədə Qor­qud”, “Ko­­roğ­lu” epos­larını, eləcə də Azər­baycan məhəbbət das­tan­ları, nağıllar, qara­vəllilər, lətifələr, ata­lar sözləri, baya­tılar, əf­sanə və rəva­yətlərdən ibarət topluları təkrar-təkrar nəşr et­dir­miş­lər. O il­lərdə M.H.Təhmasib, M.Seyidov, İ.Ab­bas­lı və b. alim­­ləri­mi­zin folklorşünaslıq sahəsində san­bal­lı elmi əsərləri ortaya çıx­mışdır.

H.Əliyevin 1972-ci ildə Aşıq Ələsgərin 150 illik yubi­le­yi­nin keçirilməsi haq­qın­­da imzaladığı sərəncam Qərbi Azər­­bay­ca­nın (İrəvan Çuxu­ru­nun, Vedibasarın, Göy­çə­nin, Zən­­gəzurun və s.) tarixi-mədəni irsinin məhz Azər­bay­can xal­qına mənsub­lu­ğu­nun rəsmən bəyan edilməsi olmuş və bu irsə sahib çıxmağımız üçün bir işarə mahiyyəti daşımışdır. Bu sərəncamla bağlı Azər­bay­canda, Ermənis­tan­da və SSRİ-nin paytaxtı Moskvada keçi­rilən rəsmi tədbirlər indi Ermə­nistan adlandırılan torpaqlardakı tarixi və mədəni irsə xalqı­mızın və dövlətimizin haqlı iddiasının əsa­sını qoy­muşdur. Bu sərəncam təkcə Aşıq Ələsgər irsinin de­yil, Qərbi Azər­bay­candakı aşıq mühiti və onun görkəmli nüma­yən­dələrinin (Miskin Abdal, Ağ Aşıq, Aşıq Alı, Növ­rəs İman, Aşıq Məm­mədhüseyn və b.) poetik irsinin toplan­ma­sı və tədqiqi işin­də müstəsna rol oynamışdır. 1972-1973-cü illərdə Azər­bay­can Elmlər Akade­miyası Aşıq Ələs­gərin ədəbi irsini əhatə edən ikicildliyi hazırlayıb nəşr et­dir­miş, 1975-ci ildə Aşıq Alının, 1976-cı ildə Zodlu Ab­dul­lanın əsərləri ilk dəfə ki­tab halında işıq üzü gör­müş­dür. Həmin illərdə aşıq sə­nə­tinin, xüsusən də Qərbi Azər­baycan aşıq mühitinin tədqiqi istiqamətində san­ballı dis­ser­ta­siyalar yazılmışdır (İ.Ələs­gə­rov. Aşıq Ələsgər və XIX əsr Göyçə aşıq mühiti, 1971; İ.Ab­baslı. Azərbaycan folkloru XIX əsr er­mə­ni mən­­bələrində, 1977; M.Həkimov. Orta əsrlər Azər­bay­can aşıq ədəbiyyatı, 1977 və s.).

Həmin illərdə Cənubi Azərbaycan aşıq ədəbiyyatının gör­­kəm­li nümayən­dələrinin əsərləri də toplanıb nəşr etdi­ril­mişdir (Abbas Tufar­qanlı: 72 şeir. Ba­kı, Gənclik, 1973; Xəs­tə Qasım: 46 şeir. Bakı, Gənclik, 1975 və s.). Qeyd edək ki, 1979-cu ildə nəşrə başlayan və Azər­bay­can folk­loruna geniş yer ayıran “Var­lıq” dərgisi, Səhəndin “Də­də Qor­­qud” mo­tiv­ləri əsa­sın­da ya­zıl­mış “Dədəmin öyüdü”, “Dədə­min kitabı”, “Dəli Dom­rul” poe­ma­ları və digər Güney şairlərinin o dövr yara­dı­cılığı Şimalda güclənməkdə olan milli ideyaların Cə­nubi Azərbaycan ədəbi-mə­dəni mühitinə əsaslı təsirindən xə­­bər verir.

H.Əliyev Aşıq Ələsgərin yubiley tədbirlərinin ardınca 1981-ci ildə Aşıq Alının 180 illik yubileyinin qeyd olun­ma­sı ilə bağ­lı sərəncam imzalamışdır. H.Əliyevin bu kimi sə­rən­camları Ermənistan rəhbər­liyini Göyçədə yubiley təd­bir­ləri keçir­mə­yə, böyük sənətkar­larımıza abidələr ucaltmağa məc­bur etmişdir. Həmin illərdə Ermənistan SSR-in rəsmi qəzet­lərində, xü­su­sən “Sovet Ermənis­tanı”nda Azər­baycan xalqı­na məxsus yüzlərlə folklor örnəyi çap edilmiş, folklo­ru­muz, aşıq­lar və el şairlərimiz haqqında silsilə yazılar dərc olun­muş­dur.

1970-80-ci illərdə Azərbaycanın ayrı-ayrı bölgələrin­də saz məktəbləri, aşıq ansambl­ları, aşıq muzeyləri yaradıl­mış, folklor bayramları mütəmadi xarakter almışdır. 1978-ci ildə Cəbrayılda təşkil olunmuş “Qurbani saz bayramı” xüsusilə yad­­daqalan olmuş, 1979-cu ildə Gəncədə məşhur “Çeşmə” folk­lor teatrı, 1980-ci ildə ilk dəfə olaraq, aşıq qız­lar an­samblı – “Aygün” fəaliy­yətə başlamışdır. Televizi­ya və ra­dio­­da dastan axşamları, milli-mənəvi dəyərləri təbliğ edən “Ozan”, “Bulaq”, “Odlar yur­du”, “Ocaq”, “Elin sazı – elin sözü” verilişləri meydana gəl­miş­dir. Həmin illərdə Res­pub­lika sarayında “Koroğluya qayıdaq” adlı aşıq gecələri təşkil olunmuşdur. 1979-cu ildə “İrs” folk­lor ansamblı fəaliyyətə baş­­la­mışdır. Aşıq musiqisi, qədim xalq mah­­nıları, oyun və ta­maşa­larını repertuarına daxil edən “İrs” an­samblı tez bir za­­man­da ölkədə və ondan kənarda popul­yarlıq qazan­mış­dır. Unu­dul­muş xalq mahnı­la­rının, xalq çalğı alət­lə­ri­nin, xalq oyunları və meydan tamaşa­larının elmi rekons­truk­si­yası işini güc­lən­dirmək məqsədilə “İrs” folklor ansamblı 1994-cü ildə AMEA “Folklor Sara­yı” Elmi-Mədəni Mərkəzinin (in­di­ki Folklor İnstitutunun) tərkibinə daxil edilmişdir.

H.Əliyev Novruz ənənələrinin, Qurban və Ramazan ki­mi di­ni bayramların dirçəldilməsində, rəsmi dövlət bay­ram­ları elan olun­­masında tarixi rol oynamışdır. 1970-ci il­lər bir çox tədbir­lər­lə yanaşı, həm də Novruzun dövlət səviyyəli bay­ram kimi qeyd olunması ilə yadda qalmışdır. 1979-cu il­də H.Əliyevin gös­­tərişi ilə İçərişəhərdə təşkil olunan Nov­ruz şənliyi Azər­bay­can televiziyası ilə canlı yayım­­lanmışdır.

Azərbaycan müstəqillik qazandıqdan sonra H.Əliyev azər­bay­cançılığı milli döv­lətimizin əsas ideologiyası elan et­mişdir. Dün­ya azərbaycanlılarının I qurul­ta­yı­nın təşəb­büs­­ka­rı olan H.Əliyev həmin qurultaydakı məşhur nitqində (10 noyabr 2001-ci il) azərbaycançılığın əsas prinsiplərini bə­yan etmiş və bu ide­ya­nı bütün dünya azərbaycanlılarını bir­ləş­dirən başlıca ideya kimi səciyyələn­dirmişdir. H.Əliyev mil­­li ideologiyanın milli dövlət­çi­lik ənənələri və tarixi keç­mi­­şi­mizlə bağlı olmasını mü­hüm bir şərt kimi irəli sür­müş­dür: “Milli ideologiyamız tarixi keç­mi­şi­miz­­lə, milləti­mi­zin adət-ənənələri ilə, xalqımızın, dövlə­ti­mizin bu günü və gə­lə­cəyi ilə bağlı olmalıdır” (Heydər Əli­ye­vin döv­lət­çilik və azər­bay­cançılıq haqqında kəlamları. Naxçı­van, 2013, s.53).

Ulu Öndər milli ideologiyanın forma­laşmasında mədə­ni irsin, xüsusən şifahi və yazılı ədəbiyyatın əhəmiyyətini hə­mi­şə önə çəkmişdir. O, C.Məmməd­qu­luzadə­nin 125 illik yu­bi­leyinə həsr olunmuş nitqində (28 dekabr 1998-ci il) de­miş­dir: “Cəlil Məm­mədquluzadənin yaradıcılığı bu gün bi­zim ideologiyanın yaran­masına, formalaşmasına və onun kon­­sep­­­siyasının elmi şəkil­də hazırlanmasına çox kömək edə bi­lər və çox kömək edə­cək­dir (H.Əliyev. Ədəbiyyatın yüksək bor­cu və amalı. Bakı, Ozan, 2000, s. 265).

Ulu Öndər milli-mə­nəvi dəyərlərin, xalqımızın sahib ol­duğu zəngin mədəni irsin gənclərə və ümu­miy­yətlə, gə­lə­cək nəsillərə itkisiz ötürülməsini dövlət müstəqilliyinin tə­minatı üçün zəruri amil saymışdır: “Müstəqilliyə nail ol­maq və həyatın bir çox sahələrində köklü dəyişik­lik­lər etmək çox çətin və məsul bir prosesdir. Müstəqilliyi elan etmək, onun möhkəm­lən­di­ril­mə­si istiqamətində dövlət təd­­bir­ləri həyata keçir­mək nə qədər vacib ol­sa da, əsl müs­tə­qilliyi qazanmaq üçün bu, hələ azdır. Gərək hər bir insan və xüsu­sən gənc nə­sil müstəqilliyin nə qədər mü­qəd­dəs ol­du­­ğunu bütün varlığı ilə dərk etsin. Bunun üçün isə o, azər­bay­cançılığın, mənsub olduğu xalqın mədəniy­yətinin, ədə­biy­­yatı­nın, incə­sə­nətinin, elminin nə olduğunu də­rin­dən bil­mə­li­dir. Bu, çox mü­hüm mə­sələdir” (H.Əliyev. Milli var­lığı­mı­zın mö­təbər qaynağı. “Ki­tabi-Dədə Qorqud” en­siklo­­pe­di­ya­sı, I cild, Bakı, Yeni Nəşr­­lər Evi, 2000, s. 6).

H.Əliyevin elm və mədəniyyətin inkişafı istiqamə­tin­də gör­­­düyü işlər ona xas sistemlilik, ardıcıllıq və gələcəyə he­sab­­lan­ması ilə seçilmişdir. H.Əliyev müstəqil Azərbay­can Respub­li­ka­sının Prezidenti seçildikdən bir il sonra – 1994-cü ildə Azər­bay­can folklor­şünaslığı üçün yadda­qalan hadisə baş vermiş, Azər­baycan Milli Elm­lər Akade­miyasın­da xüsusi statuslu qurum – “Folklor Sarayı” Elmi-Mədəni Mərkəzi ya­ra­dıl­mışdır. Folk­lo­run top­lanması, tədqiqi və qo­runması işi­nin yüksəldilməsi, elmi təd­­qiqatların əlaqə­lən­diril­məsi və kon­kret problemlərə yönəl­dil­məsi sahəsində Mərkəz xeyli iş görmüşdür. Bu işlərin ən yad­daqalan faktla­rından biri çox­cildli “Azərbaycan folklo­ru antolo­gi­yası”nın nəşrə başla­ması olmuşdur. 1999-cu ildə həmin seri­yadan İraq-Türkman folk­lor örnəkləri, 2000-ci ildən sonra Göy­çə, Şəki, Muğan, Qa­rabağ, Gəncəbasar və b. böl­gələrin folklor örnəkləri ay­rıca kitab halında çap edil­mişdir. İndi bu silsilədən topluların sayı 23-ə çatmışdır.

“Kitabi-Dədə Qorqud” eposunun 1300 illik yubileyi­nin ke­çirilməsi haqqında H.Əliyevin 1997-ci il 20 aprel tarixli fər­ma­­nı, Ümummilli Liderin təşəbbüsü ilə UNESCO sə­viy­­yə­sində hə­min eposa aid tədbirlərin təşkil edilməsi müs­təqil Azərbay­ca­nın ilk nəhəng elmi-mə­də­ni təd­bir­lərindən bi­ri ki­mi Azərbaycan folk­lorşünaslığının və ümumən hu­ma­ni­ta­ri­yasının inki­şa­fında mü­hüm əhəmiyyət daşımışdır. H.Əli­yev “Kitabi-Dədə Qor­qud” haq­qında mötəbər söz söy­ləmiş və eposa layiq olduğu yüksək qiy­məti vermişdir: “Bi­zim zən­gin tariximiz, qədim mə­dəniy­yə­ti­miz və milli-mə­nəvi dəyərləri­miz “Kitabi-Dədə Qorqud” epo­sun­da öz ək­si­ni tap­mışdır. Bu epos bizim ümumi sərvəti­miz­dir və hər bir azər­baycanlı onunla haqlı olaraq fəxr edə bilər. Das­ta­nın məz­mununu, mə­­­nasını, onun hər bir kəlməsini hər bir azər­bay­canlı mək­təbdən başlayaraq bilməlidir. Bu, bizim ana kita­bı­mız­dır və gənclik bu kitabı nə qədər dərindən bilsə, millə­tini, xal­qı­nı, vətənini, müstəqil Azər­baycanı bir o qədər çox sevə­cək­dir” (H.Əliyev. Milli varlığımızın mötə­bər qay­na­ğı. “Ki­ta­bi-Dədə Qor­qud” ensiklopediyası, I cild, Bakı,Yeni Nəşrlər Evi, 2000, s. 6).

“Kitabi-Dədə Qorqud” epo­su­nun 1300 illik tarixi həm də Azərbaycan ədəbi dilinin 1300 illik tarixi demək idi. Bu, o de­mək idi ki, Azərbaycan ədəbiy­ya­tında türkdilli ədəbi əsərlərin ta­ri­­xinin ən azı VII əsrdən baş­lan­ma­sını söyləmə­yə əsas var. Ulu Öndər heç də təsadüfən qeyd etmirdi ki, “bu yubiley bizim üçün, bütün türk dünyası üçün, bəşər mədə­niyyəti üçün müs­təs­na əhəmiy­yəti olan tarixi bir hadisədir. Bu, bizim tarixi kök­ləri­mi­zə, milli ənənə­lə­ri­mi­zə, milli-mə­nəvi dəyər­lə­ri­mizə, mədə­niy­yə­timizə, elmimi­zə, xalqı­mı­zın çox­əsrlik tarixinə olan hör­mət, eh­tiram bay­ra­mı­dır. Bu, bi­zim milli azadlığımızın, döv­lət müs­tə­qil­liyi­mi­­zin bay­ra­mı­dır. Azərbaycan xalqının, bütün türk­dil­li xalqların böyük ta­rixi abidəsi olan “Kita­bi-Dədə Qorqud” 1300 ildir ki, ya­şa­yır. Əgər 1300 ildən də öncə “Kitabi-Dədə Qorqud” das­­­tan­larının yaran­ması üçün xalqlarımızın nə qədər çalış­dı­ğını və nəhayət, bu tarixi abidəni yaratdığını nəzərə alsaq, onda tə­səv­vür edə bilərik ki, bizim xalqla­rı­mı­zın nə qədər qədim tarixi, də­rin kökləri və nə qədər zən­gin mədəniyyəti vardır” (Ədəbiy­ya­tımız xalqımızın milli sər­vətidir. Bakı, Nağıl Evi, 2003, s.57-58).

1999-2000-ci illərdə qorqudşünaslıq sahəsində yeni-yeni tədqiqatlar aparılmış, AMEA “Folklor Sarayı” Elmi-Mə­dəni Mər­kəzində (indiki Folklor İnstitutunda), Bakı Döv­lət Univer­si­te­tində, Azərbaycan Dövlət Peda­qoji Uni­ver­si­tetində görkəmli alim­­lərin rəhbərlik etdiyi “Qorqud­şü­nas­lıq” şöbələri və ya elmi-tədqiqat labora­to­ri­yaları fəaliy­yə­tə baş­lamış, yubiley tədbirləri çərçivəsində “bütün türk xalqlarının tarixi və mədəniy­yəti üçün mötəbər bir qaynaq rolu oy­na­yacaq” (H.Əliyev) iki cildlik möh­tə­­şəm “Kitabi-Dədə Qor­qud” ensik­lope­diyası” çap olun­muş, eposla bağlı neçə-neçə monoqrafiya (T.Hacıyev. Dədə Qor­qud: dili­miz və düşün­cə­miz; Ş.Cəm­şi­­dov. Kitabi-Dədə Qor­qud; K.Ab­­­dul­la. Sirr için­də dastan və yaxud gizli Dədə Qorqud – 2; N.Cə­fərov. “Ki­ta­bi-Dədə Qorqud”da İslama keçidin poeti­ka­sı; N.Cə­fərov. Epos­­dan kitaba; B.Abdul­layev. “Kitabi-Dədə Qor­qud”un poe­tikası; O.Əliyev. “Kitabi-Dədə Qor­qud” və Azər­­­­bay­can folkloru; R.Kamal. “Kitabi-Dədə Qor­qud”: ar­xaik ri­tual se­mantikası və s.) işıq üzü görmüşdür.

AMEA Folklor İnstitutunda rüblük “Dədə Qorqud” jur­­­­­na­lı­nın nəşrə başla­ması isə (baş redaktoru AMEA-nın müx­­­­bir üz­vü, professor T.Hacıyevdir) folklorşünaslar üçün bö­yük töhfə ol­muşdur. «Dədə Qorqud» elmi-ədəbi jurnalı H.Əliyevin “Kita­bi-Də­də Qorqud” eposunun öyrənilməsinə və təbliğinə marağın ar­tırılması barədə tövsiyə və tapşırıq­la­­rı­nın bəhrəsi kimi ortaya çıx­mışdır. 13 ildən bəri mütə­ma­di nəşr olunan jurnal “Dədə Qor­qud” dastanları ilə bağlı ən son araşdırmalara, elmi yenilik­lərə, qənaət və rəylərə xüsu­si diq­qət yetirir. Bundan əlavə, jur­nalda milli mədəniy­yətin di­gər sahələri barədə yazılara, yeni toplanan folklor mətn­lə­rinə, türk xalqları folklorundan tərcü­mələrə və s. də geniş yer verilir.

Ulu Öndərin “Kitabi-Dədə Qorqud” dastanlarının təd­qi­qi və təbliğinin hər zaman yüksək səviy­yədə davam et­di­ril­məsi ba­rə­də tövsiyələrindən çıxış edərək, Folklor İns­titu­tu hər il “Kitabi-Dədə Qorqud”un 1300 illik təntənəli yubi­ley tədbirinin keçirildiyi günü – 9 apreli “Dədə Qorqud gü­nü” adı altında elmi sessiyası ilə qeyd edir. Hər il “Dədə Qor­qud” jurnalının bir sayı həmin sessiyanın məruzə­lərinə həsr olunur.

H.Əliyevin müstəqillikdən sonra Azərbaycan elminin yük­sə­lən xətlə inkişaf etdirilməsi və onun Azərbaycanın mil­li ma­raq­­larının təminatına yönləndilməsi istiqamətin­də­ki səy­ləri Azər­baycan Elmlər Akademiyasına yeni status ve­rilmə­sin­də – bu qurumun Azərbaycan Milli Elmlər Aka­de­miyası adlandırıl­ma­­sında (Prezidentin 15 may 2001-ci il ta­rixli fərmanı), Aka­de­mi­­­yanın Naxçıvan bölməsinin və yeni elmi-tədqiqat qurum­la­rı­nın yaradıl­ma­sın­da da öz ifadəsini tap­mışdır. Həmin işlərin növbəti bir göstəricisi kimi yara­nan Folklor İnstitutu (2003) milli-mə­nəvi dəyər­­lərin qorun­ması və müstəqil dövlət quru­cu­luğu işi­nə səfər­bər edilməsi is­­ti­qamətində fəaliyyətə başlamışdır. Folk­lor İnsti­tu­tu AMEA-nın müstəqil struktur vahidi kimi fəaliyyət gös­tər­diyi qısa müddət­də elmi, elmi-praktiki və elmi-təşkilati isti­qa­mətdə mü­­hüm addımlar atmışdır. İnstitut əməkdaş­ları­nın elmi əsər­ləri və hazır­la­dığı müxtəlif kitablar beynəl­xalq qu­rum­ların mükafatlarına (Özbəkistan Beynəl­xalq Babur Fon­du­nun mü­ka­fa­tı, Qırğızıs­tan Manas Akademiyasının mü­ka­fa­tı, Tür­­kiyə Cüm­­­huriy­yəti Hüseyn Qazi Sənət və Kül­tür Vak­fı­nın ödülü, Türkmənis­tan “Mi­ras” dövlət təşki­la­tının müka­fatı, Av­ropa Birli­­yi İnformasiya Depar­ta­men­tinin mü­ka­fatı və s.) layiq gö­rül­müş­dür. İnstitutun “Musiqi folkloru” şöbə­sinin elmi işçisi, fil.ü.f.d. Nemət Qasımov Azərbaycan aşıq musiqisini UNESCO xətti ilə Paris və Strasburqda keçi­rilən konsert­lərdə ən yüksək səviyyədə təmsil etmiş, 2010-cu ildə Dünya Usta Sənətkarlar Təşkilatı (World Masters Organizing Com­mittee) tərəfindən Dünya Sənət və Mədə­niy­yət Ustası adına layiq görülmüşdür. Folk­lor İnsti­tutu Türkiyə, Rusiya Fede­rasiyası, Kipr Türk Cüm­hu­riyyəti, Özbə­kis­tan və Gürcüstan Respub­likalarının müx­təlif elmi təsisatları ilə birlikdə 10-a yaxın müş­tərək elmi konfrans təşkil etmiş, İnstitut əmək­daşları xarici ölkə­lər­də təşkil edilən çoxsaylı beynəlxalq təd­birlərin məruzə­çisi və ya təşkilat komitəsinin üzvü olmuşlar.

Ulu Öndərin türk xalqlarının mənəvi və mədəni birli­yi­nin yaradılması və möh­kəm­­ləndirilməsi barədə tövsiyə­ləri­ni əsas tutaraq, Folklor İnstitutu türk xalqlarının or­taq mənəvi mədəniy­yətini daha dərindən tədqiq etmək, bu mədəniyyətin el­mi inteq­rasiyasını təşkil etmək üçün 2003-cü ildən etibarən “Ortaq türk keçmişindən ortaq türk gələ­cə­yinə” Beynəlxalq Folklor Kon­fran­sı təşkil edir ki, 2011-ci ilin sonunda artıq bu silsi­lə­dən VII Beynəlxalq Folklor Konfransı keçi­ril­miş­dir. “Ortaq türk keç­mişindən or­taq türk gələ­cə­yi­nə” Beynəl­xalq Folklor Konfran­sı milli və siyasi coğrafiyası, bey­­nəl­xalq tərkibi, elmi san­balı, mədəni və si­ya­si əhə­miy­yə­ti ba­xımın­dan mötəbər və möhtəşəm beynəl­xalq təd­birə çevril­mişdir.

Folklor İnstitutu Azərbaycan folklorunu ümumtürk folk­lo­ru müstəvisində araş­dır­mağın ən vacib şərtlərindən bi­­ri­ni ayrı-ayrı türk xalqlarına məxsus nadir şifahi ədəbiy­yat nümunələrini tərcümə və nəşr etməkdə görür. Türk folklo­runun əksər janrla­rına aid örnəkləri əhatə edəcək bu tərcümə və nəşrin gerçək­ləşdirilməsi həm bü­tövlük­də ümum­türk folk­­loru və folklor­şü­nas­lığı, eyni za­manda ay­rılıqda Azər­­­baycan folkloru və folk­lor­şünaslığı üçün mü­hüm əhəmiyyət daşıyır. “Manas”, “Alpa­mış”, “Maaday-Qara”, “Altın Arıq”, “Ural Ba­tır”, “Can­qar”, “Koblandı-Batır”, “Altan Şa­qay”, “Altay Buuçi”, “Nur­gün Ba­tır” və s. kimi ədəbi örnəklərin gələcəkdə tər­cü­mə və nəşri Azər­baycan das­tanları ilə əsaslı mü­qayisə və tu­tuş­dur­ma­lara geniş imkanlar aça bilər. H.Əli­yev belə möhtəşəm epik əsərlərin bütün türk xalqları üçün nə dərəcə də­yər kəsb etdiyini hələ 1997-ci ildə Daş­kənd­də Özbə­kistan Respublikasının Prezi­den­ti ilə rəsmi gö­rü­­şündə və Bişkekdə “Manas” dastanının 1000 illik yubileyi tədbi­rin­də ifadə etmiş, bu eposlara böyük mənəvi sər­vət kimi diqqət yetirməyin vacibliyini xüsusi olaraq vur­ğu­la­mış­dır.

2003-cü il avqustun 4-də Prezident H.Əliyev “Azər­bay­can folklor nümu­nə­lə­rinin hüquqi qorunması haqqında Azərbaycan Respublikası qanunu”nun tətbiq edilməsi barə­də sərəncam imza­la­mışdır. Bu qanunun icrasının təmin edilməsi barə­də fərmanı isə 2004-cü ilin 29 yanvarında Prezident İl­ham Əliyev imzala­mış­dır. Beləliklə, qeyri-mad­di mədəni ir­sin toplanması, qorun­ması və müdafiəsinin tə­mi­natı, eləcə də ondan istifa­dənin hüqu­qi prinsipləri və bu sahədə dövlət si­yasətinin əsas istiqamətləri müəyyən­ləş­dirilmişdir. Folklor örnəklərinin təhrifi, saxtalaşdı­rıl­ması və mənim­sənilməsi ki­mi neqativ hal­ların qarşısının alınma­sın­da, qeyri-maddi mə­də­ni irsə dəyər verilməsində qanu­nun qüv­­vəyə minməsi müs­­­­­təsna əhəmiyyət kəsb etmişdir. Qa­nun­da Azərbaycan xal­­­­­qına məxsus folklor nümunə­lərinin xarici dövlət­lərin əra­zilərində hüquqi qorunması və bu məq­səd­lə beynəlxalq əmək­­­­­daşlıq üçün şərait yaradılması ilə əlaqədar maddə təkcə yazı­lı şəkildə qorunan örnəklərin deyil, həm də xaricdəki azərbaycanlıların folklo­runun, mə­sə­lən, Bor­ça­lının, Dərbən­din, Kərkükün, Cənubi Azər­bay­can mahallarının şifahi irsi­nin qey­də alın­masına və mühafi­zə­sinə rəvac vermişdir. AMEA Folklor İnsti­tu­tun­da Ermə­nis­tandan çıxarılan azər­baycanlı əhalinin şifahi ədəbi irsi ilə yanaşı, Kər­kükün, Dər­bəndin, Borçalının, Cənubi Azərbay­can mahallarının folklor örnək­lə­ri­ni əhatə edən toplular da nəşr edilmişdir. Azər­bay­can­da yaşayan azsaylı xalq­ların mədəniy­­yəti, o cümlədən folk­loru diqqətdən kənarda qal­ma­mış, Azərbay­canın etnik rən­ga­rəngliyi onun mədəni-mə­nə­vi sərvəti kimi dəyər qazan­mışdır. Belə dəyərləndirmə və yanaş­manın təzahürüdür ki, AMEA Folklor İnstitutunda “Az­saylı xalq­la­rın folkloru” adlı ayrıca bölmə yaradıl­mışdır.

H.Əliyevin Qarabağla bağlı dediyi “Azərbaycanın işğal olun­­­muş torpaqlarının azad edilməsi üçün bütün im­kan­lar­dan isti­­fadə edirik, edəcəyik və işğal olunmuş torpaq­lar nə­yin baha­sına olursa-olsun azad ediləcək” (H.Əliyev. Müs­tə­qilliyimiz əbə­di­dir. X kitab. Bakı, Azərnəşr, 2002, s.23) söz­lərini əsas tutan Folk­lor İnsti­tutunda Qarabağın qeyri-maddi mədəni irsinin top­lanması, nəşri və tədqiqi ilə bağlı layihə hə­yata keçirilir. Layihə çərçivəsində görülən işlərdən biri bu­dur ki, 2012-ci ildə “Qara­bağ musiqi folklo­ru (xalq mah­nı­ları, təsnif və rəqslər)” adlı 3 diskdən ibarət albom bura­xıl­mışdır. Azərbaycan və ingilis dillə­rində ön söz yazılmış hə­min alboma hazırda unudulan və ya ifa olun­­mayan musiqi nümunələri də daxil edilmiş­dir. “Qara­bağ: folklor da bir ta­rixdir” adlı çoxcildli folklor topluları isə folklor­şünas­lar, elə­cə də etnoqraf, tarixçi və dilçilər tərəfindən böyük maraqla qar­şılanmışdır. 2012-ci ildə buraxılan 3 toplu İnstitut əmək­daşları­nın Qarabağın aran zona­sından (Ağdam, Bərdə, Ağ­ca­bədi, Tərtər və s.) və müxtəlif ra­yon­larda məskunlaşmış Şu­şa, La­çın, Qubadlı, Kəlbə­cər, Füzu­li, Zəngi­lan, Cəbrayıl köç­­kün­lərindən top­ladığı 250-dən artıq na­­ğılı (bunların 20-si Azər­bay­canda ilk dəfə aşkar­lanan nağıl sü­jetləridir), 600-ə ya­xın rəvayət və əfsa­nəni, 250-dən ar­tıq mifo­loji mətni, 1600-ə yaxın bayatı və ağını, 300-ə yaxın lətifəni, 1000-ə ya­­xın atalar sözü, məsəl və di­gər xalq paremilərini, həmçinin xalq oyun və tamaşa mətn­lə­ri­ni, çoxsaylı laylalar, oxşa­ma­lar, düz­gülər və s. xalq şeiri və nəğmələrini əhatə et­miş­dir. Toplular kül­liyyat tipində hazır­lan­mış və çoxsaylı variant­la­rı da özündə ehtiva etmişdir. Qara­ba­ğın Azərbaycan mə­dəniy­­yəti­nin zəngin ocaqlarından olduğu­nu bir daha orta­ya çıxa­ran bu kitablar Azərbaycan humanitar elmləri üçün qiymətli elmi mənbə səciyyəsi daşımışdır. 2012-ci ilin sonunda Folk­lor İnsti­tu­tu Qarabağla bağlı işlərin yekunu kimi “Qarabağ folkloru: prob­lemlər, perspektivlər” möv­zu­sunda respublika səviyyəli elmi konfrans keçirmişdir.

“Qarabağ folklorunun toplanması, sistemləşdirilməsi və araş­dırılması” adlı layihə çərçivəsində işlər 2013-cü ildə davam et­dirilmişdir. “Qarabağ: folklor da bir tarixdir” çox­cildliyinin dör­düncü, beşinci və altıncı cild­ləri nəşr olunmuş­dur. Bununla yanaşı, Qa­rabağda qeydə alı­nan müxtəlif xalq oyunları və meydan ta­maşalarının video-lentləri hazırlanmış, bu sahədə aparı­lacaq tədqiqatlar üçün mü­hüm baza yara­dıl­mışdır. 2013-cü ildə Qarabağ layihəsi çərçi­vəsində Folklor İnstitutunun plan­laş­dırdığı tədbirlərdən biri “Qa­ra­bağ folk­loru: problem­lər, pers­pektivlər” mövzu­sunda növ­bə­ti – II kon­fransın təşkil edil­məsidir. Folklor İnstitutu bu konfransı Ağcabədi şəhə­rin­də keçirmişdir.

Ulu Öndərin Cənubi Azərbaycan mədəniyyətinin Ümum­­­azər­baycan mədəniyyəti kontekstində götürülməsi ilə bağlı tövsiyə­lə­ri AMEA Folklor İnstitununda “Güney Azər­bay­can folkloru” seriyasından da kitabların nəşrə ha­zır­lan­masının ideya mən­bəyi ol­muşdur. Folklor İnstitu­tu­nun 2013-cü ildə çap etdirdiyi “Gü­ney Azərbaycan folklo­ru” çoxcildli­yi­nin birinci və ikinci cildləri 1980-90-cı illərdə Nizami adı­na Ədəbiyyat İnstitutu tərəfindən nəşr edilmiş “Cənubi Azər­baycan ədəbiyyatı antolo­giyası” və “Ara­zam, Kürə bəndəm” kimi kitablarla başlanan işin davamı kimi qiymət­ləndi­ril­mişdir.

H.Əliyevin mədəni quruculuq və elmin inkişa­fına yö­nəl­miş siyasəti bu gün Azərbaycan Respublikasının Prezi­denti cə­nab İl­ham Əliyev tərəfindən davam etdiri­lir.

“Azər­­bay­can Respublika­sın­da 2009-2015-ci illərdə Elmin İn­ki­şa­fı üzrə Milli Strate­giyanın həyata keçi­ril­məsi ilə bağlı Döv­­­lət Proq­ra­mı”­nın təsdiqi haqqında 4 may 2009-cu il tarixli Pre­zident sərəncamı, “Azərbaycan Res­pub­li­kası­nın Prezidenti ya­nında Elmin İnkişafı Fondunun yaradılması haqqında” 21 oktyabr 2009-cu il tarixli Prezi­dent sərəncamı, AMEA-nın hu­ma­nitar-ictimai yönümlü el­mi-tədqiqat müəs­si­sələrinə Res­pub­li­ka Prezidentinin Ehti­yat Fon­dun­dan da­vam­lı maliyyə vəsait­ləri­nin ayrıl­ması, Bakıda Beynəlxalq Mu­ğam Mərkəzinin yaradıl­ma­sı və s. H.Əliyevin elm və mə­dəniyyətlə bağlı siyasəti­nin bu gün davam etdirilməsinin əyani göstəricisidir.

“Dil xalqın böyük sərvətidir. Ədəbi dilin tərəqqisi ol­ma­dan mənəvi mədəniy­yətin tərəqqisi mümkün deyildir” (Heydər Əliyevin ədəbiyyat haqqında kəlam­ları. Naxçıvan, 2013, s.53) – deyən Ulu Öndərin Azərbaycan dilinin inkişa­fı ilə bağlı tövsi­yələrini rəhbər tutaraq, Preziden­t İlham Əliyev “Azər­baycan dili­nin qloballaşma şərai­tində zamanın tələb­lə­rinə uyğun istifa­dəsinə və ölkədə dilçiliyin inkişafına dair Dövlət Proqramı” haqqında 23 may 2012-ci tarixli sərəncam imzalamışdır.

Neçə-neçə maddi-mədəniyyət abidəmiz, çox­saylı qey­ri-maddi mədəni irs nümunə­lərimiz – Novruz bayramı, Azər­­­­­­bay­can muğam sənəti, Azərbaycan aşıq sənəti, Molla Nə­s­­rəddin ləti­fə­ləri və s. UNESCO-nun qorunan mədəni irs si­yahısına daxil edilmiş, onların dünya mədəniyyəti üçün əhə­­miyyəti və dəyəri beynəlxalq təsisatlarda təsdiqini tap­mışdır.

Bütün bunlar o deməkdir ki, Heydər Əliyev irsi ya­şa­yır, Ulu Öndərin irəli sürdüyü ideyalar elmin və mədəniy­yə­tin inkişafına əsaslı təsirini göstərir.

  1   2   3   4   5   6   7


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azrefs.org 2016
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə