Əli Aslanoğlu Yovşanlıq şərqiləri Bakı 2009 Redaktoru: Firuz Mustafa Əli Aslanoğlu. Yovşanlıq şərqiləri




Yüklə 1.67 Mb.
səhifə5/14
tarix16.04.2016
ölçüsü1.67 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14
13. Tələbələr
Nazər test üsulu ilə qəbul imtahanlarını verib Politexnik İnstitutun mexanika fakültəsinin gündüz şöbəsinə qəbul olunmuş­du. Onun özündən çox Gülbahar arvad sevinirdi. Arzusu yerinə yet­­mişdi, oğlu ali təhsilli mühəndis olacaqdı. Qohum-qonşular dəstə-dəstə gəlib gözaydınlığı verirdilər. Həmin il kənddə instituta qəbul edilən çoxlu uşaq vardı. Ancaq heç kimin uğuru Nazərinki qədər hay-küyə, sevincə səbəb olmamışdı.

Bunun iki əsas səbəbi vardı: birincisi, kənd camaatı Gülbaharın ailəsinin nə cür çətin­liklə yaşadığını bilirdi və bu əzab-əziyyətlərin qarşısında atasız oğlanın ali məktəbə girməsinə şad olurdular. İkincisi də, Nazər kənddə ən gənc yaşından ad-san, hörmət qazanmış oğlan idi. Uşaq­dan böyüyə hər kəs onun xətrini istəyirdi.

Səbinə də instituta qəbul edilmişdi. O, Pedaqoji İnstitutun riyaziyyat fakültəsinə daxil olmuşdu..

Nazər bu xəbəri eşidəndə ikiqat sevindi. Bu alagöz, nadinc qızın ali məktəbə qəbul olunması özündən asılı olmadan onun qəl­binə bir xoş duyğu yayırdı. Düzü, Nazər qızın qəbul oluna bi­ləcəyinə şübhə ilə baxırdı. Fikirləşirdi ki, bu cür aynaq, zarafatcıl və sataşqan qız ciddi dərs oxuya bilməz. O, bəhanə axtarırdı ki, Kəhrizliyə gedib Səbinəni təbrik etsin, üstəlik də özünün qəbul olunduğunu bildirsin. Bundan əlavə də, Nazər Səbinəni altı aydan çox idi ki, görməmişdi. Onlar qış tətilində rayon olimpiadasında görüşmüşdülər.

Ancaq bəhanə tapmadı və Nazər avqustun 26-da Bakıya get­di, qardaşı Azərgilə.

İndi Azərgil üç nəfər olmuşdular. Onların 3 aylıq qızları var­dı. Bir həftə əvvəl yaşadıqları məhəllənin yaxınlığında başqa bir mənzil kirayə edib ora köçmüşdülər. Bu mənzil iki otaqlı idi və həyəti də əvvəlki həyətə nisbətən geniş və sakit idi.

Nazər təzə ünvanı bilmirdi. O, köhnə ünvana gələndə öyrəndi ki, qardaşı ünvanı dəyişib. Ancaq ev sahibinin uşaqları Azərin təzə ünvanını bilirdilər və onlardan biri, on iki-on üç yaşlarında olan oğlan, Nazəri təzə ünvana aparıb darvazanı göstərdi.

Səhəri gün işdən qayıdıb şam yeməyini yeyəndən sonra Azər qardaşına dedi:



  • Bakı nə təhərdi? Xoşuna gəlir?

  • Nə bilim, şəhərdi də. Qarışıq yerdi.

  • Hazırlaş, düşək dənizkənarı bulvara. Axşamlar Bakının ən gözəl yeri oradı. Düzdü, son vaxtlar baxımsızlıqdan bir qədər kor­lanıb, amma yenə də bulvar bulvardı.

Dənizkənarı bulvarda sinəsi, göbəyi açıq, yubkası dizdən yu­xarı qızların görünüşü ona qəribə gəlirdi. Utanıb çəkinmədən qol­boyun gedən oğlanlarla qızların hərəkətindən az qala özü xəcalət çəkirdi. “Ə, bu camaat nə gündəymiş? Bunların yiyəsi- zadı yox­dumu görəsən?” – deyə, ürəyindən keçirtdi.

Azər qardaşının təəccüblə qımışdığını hiss etsə də dinmir, onun nə təbə düşdüyünə bic-bic göz qoyurdu. Axırda Nazər dillənəsi oldu:



  • Ə, bu camaatda utanan sifət yoxdumu? Şəhər nə axmaq yer imiş?

Azər bərkdən güldü:

  • Nədi, noolub? Camaatdı də. Sənə neyniyirlər?

Nazər başını buladı:

  • Vallah nə deyim? Bəlkə də mən avamam.

Bu zaman zeytun kolunun altında qoyulmuş skamyada bir oğ­lanla qızın ağız-ağıza öpüşdüyünü görüb, Azərin böyrünü düm­süklədi:

  • Day belə də olmaz axı. Şəhərdə abır-həya adında şey yox­muş. Gör neynirlər? Utanmaz uşağı utanmaz!

Azər yenə gülüb onun qolundan tutaraq qabağa itələdi:

  • Ə, işində ol. Şəhərdi də. Sovremenni. Hələ çox şey görə­cəksən.

Bütövlükdə dənizkənarı bulvar Nazərin çox xoşuna gəlmişdi. Bulvarın məhəccərinə söykənib suya şığıyan qağayıların qışqırtı­larına qulaq asmaq ona ləzzət verirdi. Haradansa ağlına əvvəllər rast gəldiyi bir deyim düşdü: “Torpaq, hava, od, dəniz”. Bunlar­dan üçü vardı. Torpaq – sahil, dəniz – Xəzər, hava – qağayıların cöv­lan etdiyi səma. Bəs od?... Od... “Od da var, qəflətən ayılan kimi oldu. Gör ha, heç ağlıma gəlir ki, bəs Bakı özü elə odlar yurdu döyülmü?” – qəlbində bu tapıntısına xeyli sevindi. “Heyif ki, şeir yaza bilmirəm – düşündü – deyirəm axı niyə bu şairlərin çoxu Bakıda olur”.

Birdən yadına Səbinə düşdü. “Bu yarıçılpaq gəzən qızlar har­a, mənim Səbişim hara”- beynində vuruşdurdu. “Mən də o yazığın za­rafatlarına acıqlanırdım”. Ağlında başqa bir fikir dolandı: “Gö­rə­sən Səbinə də bu şəhər qızları kimi sinəsi-başı açıq geyinəcək?” – canından üşütmə keçdi. “Yox, təcili onu tapmalıyam. Kənd uşa­ğıdı, şəhər mühitində təsir altına düşə bilər. Qız uşağını başdan çıxartmağa nə var ki”.

Azərin səsi eşidildi:


  • Ə, çorta getmə, bəri gəl. Gedək, odey, orda adama bir ma­roj­na yeyək, - barmağı ilə irəlini göstərdi – oradan da çıxaq gedək evə.

Nazər düşüncələrdən ayrılıb onun dalınca addımladı.

Nazər Səbinəni sentyabrın axırında tapdı. Həmin gün onların iki dərsi vardı. İkinci dərsin birinci saatından sonra müəllim on­ları evə buraxdı. Tələbə yoldaşlarından biri, Akif adlı oğlan, Nazərə dedi:



  • Vaxtın varsa gəl şəhərə düşək yoldaşdı. APİ-də qohumu­muz var. Həm onu görməliyəm, həm də bir-iki saat gəzib qayıda­rıq.

  • Harda?

  • APİ-də.

Səbinəni görmək həvəsi üstün gəldi.

  • Nə deyirəm, gedək deyirsən, gedək. Elə mən də, orada qo­humumuz oxuyur, görə bilsəm yaxşı olar.

  • Qızdı, oğlan?

  • Qız.

Akif güldü:

  • Getmək sənə məndən də vacib imiş ki?

Nazər dinmədi. Akif soruşdu:

  • Qrupunu bilirsən?

  • Yox.

  • Neçənci kursdu?

  • Birinci.

  • Fakultəsi hansıdı?

  • Riyaziyyat.

  • Gedək də. Ya qismət. Bəxtin varsa, taparsan. Uzaq başı de­kanlıqdan soruşub tapmaq olar. Barı adını, familiyasını doğru-düzgün bilirsənmi?

Nazər güldü:

  • Deyirsən onu da bilmiyim?

Sonra özü sual verdi:

  • Şəhəri tanıyırsan? Birdən gedib oralarda azarıq ha.

  • Ə, gəl, gəl. Sən heç institutu qurtaranda da şəhəri mənim ki­mi tanımayacaqsan. Biz əvvəl burada yaşamışıq. Sumqayıta bir il bundan əvvəl köçmüşük, daha doğrusu evimizi dəyişmişik.

  • Niyə?

  • Atam Sumqayıtda işləyir. Bundan başqa əmilərimin də evləri ordadı. Qardaşlar istəyiblər ki, bir yerdə, yaxın olsunlar.

  • Bakılısız?

  • Əslimiz Göyçaydandı.

Danışa-danışa “Elmlər Akademiyası” metrosuna çatmışdılar.

APİ-də birinci Nazərin məsələsi həll edildi. Dekanlıqdan öy­rəndilər ki, 1-ci kurs riyaziyyat fakültəsi bu binadadır. Nazər qı­zın qrupunu bilmədiyi üçün bayırda qapının qarşısında gözləməli oldu. Akif isə qohumunu axtarmaq üçün üçüncü mərtəbəyə yol­landı.

Saat birdən sonra tələbələr çıxmağa başladılar. Nazər qapı­dan bir qədər aralı dayanıb gözlərini demək olar ki, qırpmadan çı­xanlara baxırdı. “Burada nə çox qız oxuyur?”- düşündü. O, heç vaxt bu çox­luq­da qızı bir yerdə görməmişdi. Özlüyündə fikirləşdi ki, çətin ola­caq. Səbinəni bu qədər qızın içində tapmaq olarmı?

Ancaq tapdı, özü də çox tez.

Səbinə bir dəstə qızın içində qapıdan çıxdı. Yanında başqa bir qız sola dönüb metroya tərəf getməyə başladı. Nazər cəld ad­dımlarla arxadan çatdı:


  • Səbinə!

Qız diksinib bir addım kənara atıldı:

  • Nazər!

Əl verib görüşdülər.

  • Təbrik eliyirəm!

  • Mən də səni! – Səbinə dayanıb onlara baxan tələbə yolda­şı­na tərəf döndü:

  • Ülviyyə, Nazər qohumumuzdu.

Qız bir addım irəli gəldi:

  • Çox yaxşı, mən nə deyirəm ki – zarafatla cavab verib gü­lümsündü.

  • Nazər, Ülviyyə də bizim rayondandı, Hüsülüdən. Mə­nim­lə bir qrupda oxuyur – Səbinə tələbə yoldaşını təqdim etdi.

Nazər qızların əyin-başlarını gözaltı nəzərdən keçirtdi. Bul­varda gördüklərinə nisbətən toya getməli idi.

  • Ay etibarsız, bu vaxtacan bəs harda itib-batmışdın? Adam qohumu belə axtarar? – Səbinə ala gözlərini nazla oynatdı.

  • Vallah çox can atırdım. İmkan olmadı. İndi də elə nagü­ma­na gəlmişdim. Qrupunu bilmirdim, – Nazər üzrxahlıq elədi.

  • 303-dü qrupum.

  • Harda qalırsan?

  • Poluxin küçəsində. Azdramın üstündə. Kəndimizdən bir qız var. AZİ-də oxuyur, 2-ci kursda. Onunla qalıram. Gedərik evi­mizi göstərərəm. Bəs sən harda olursan?

  • Yasamalda. Qardaşımgildə.

  • Bəxtəvərsən ki, mən kvartirant qalıram.

Səbinə çox gözəlləşmişdi. Nazərə elə gəldi ki, bu boyda institut­da ondan gözəl qız ola bilməz. Onun gözləri o qədər cəlb­edici və təsiredici idi ki, nə baxmamaq, nə də baxmaq mümkün idi.

  • İndi evə gedirsiz?

  • Hə, gedirsən? Gəl gedək evimizi də gör. Sonra bəhanə eləmə ki, yerini bilmirdim.

  • Hə, gedərik. Ancaq bir yoldaşımnan gəlmişəm, gərək xə­bərdar eliyim, – çevrilib institutun qapısına tərəf baxdı.

  • Hə, budu gəlir. Tələbə yoldaşımdı.

Akif gəlib yetişdi. Ortalığa salam verib dedi:

  • Deyəsən tapışmısız.

  • Hə, Akif. Gedək yolüstü qızları evə ötürək, oradan da çı­xıb gedərik.

Onlar dördü də marşrut avtobusuna minib Azdramanın qarşı­sında düşdülər.

Orada Ülviyyə onlarla xudahafizləşib ayrıldı.

Darvazaya çatanda Səbinə evlərini göstərib dedi:


  • Bax, biz burda yaşayırıq. Evimiz geniş olmasa da sizə çay verə bilərəm.

  • Yox, – Nazər cəld dilləndi, – Biz getməliyik. Yerini bildim, oldu yaxşı. Özüm gələrəm.

Səbinə başa düşdü ki, Nazər yanındakı yad oğlanın onlara get­məsini istəmir. Bunu elə Akif də hiss etməyə bilməzdi:

  • Hə, bacı, biz getməliyik sağ olun, – deyib, aralandı.

  • Sağ olun, – qız cavab verdi və gözlərini Nazərin gözünə tuş­ladı.

Nazər baxışlarını aşağı endirib:

  • Di sağ ol. Gələcəm, – dedi və dönüb Akifə tərəf getdi. Yol­da çevrilib arxaya baxdı.

Qız darvazadan içəri keçmişdi.

Həmin gecə Nazər demək olar ki, yatmadı. Sevincindən bil­mirdi neyləsin. Ömründə bu günkü qədər sevinməmişdi, hətta instituta girəndə də.



14. Sədaqət
Bazar günü Nazər Səbinə qalan ünvana gələndə saat on ikiyə qalırdı. Darvazanı açıb içəri girdi. Həyətdə heç kim görünmürdü. Sağ tərəfdə bir-birinə yaxın iki qapı, sol tərəfdə isə bir qapı vardı. Nazər bir qədər duruxub sonra sağdakı qapıladan birini döymək üçün irəlilədi. Qapıya çata-çatda qapı açıldı və bir qız evdən çıxdı. Əlində xəkəndaz və süpürgə vardı. Qız təəccüblə Nazərə baxdı.

  • Bağışlayın, Səbinə burda olur?

  • Bəli, - qız cavab verib cəld əlindəkiləri qapının arxasına qoyulmuş vedrənin yanında divara söykədi. Sonra Nazərə iti nə­zər salıb dilləndi:

  • İndi çağıraram, – və başını qapıdan içəri uzadaraq evin içərisinə tərəf səsləndi:

  • Səbiş, səni bir oğlan axtarır.

Nazər başa düşdü ki, bu elə Səbinə ilə bir evdə kirayənişin qalan qızdı.

Qapı açıldı. Səbinə əynində qırmızı xalat çıxdı:



  • Hə, sənsən, Nazər? Xoş gəlmisən. Gəl evə.

Nazər əvvəl qızları irəli buraxıb sonra özü də içəri keçdi. Bu, kiçik artırması olan haradasa 20 kv.metrlik bir otaq idi. Təmiri köhnə olsa da səliqə-səhmanı yaxşıydı.

  • Hə, Sədaqət, bu Nazər qohumumuzdu. Bayat kəndində ya­şıyırlar. Bu il Politexnikə qəbul olunub. Yadındadı, sənə demiş­dim.

  • Yoxsa o “Gürzə” dediyin oğlandı? - Sədaqət Nazəri başdan-ayağa süzüb gülümsədi və tez əlavə elədi:

  • Bağışlayın, siz Allah, mən bir az zarafatcılam. İnciyib eliyərsiz ey birdən. Sonra Səbinə məni öldürər.

  • Yox incimərəm.

Səbinə danışığın uzanmasına yol vermədi:

  • Haqqında danışmışam. Qəhramanlığından az-maz xəbər­dardı,– stolun üstünə mürəbbə qoydu və üç stəkan çay süzüb gətirdi:

  • Hə, danış görək neynirsən? Dərslərini çatdıra bilirsənmi?

  • Çatdırıram. Bəs sən necə?

  • Ala-babat, hələ necəliyi imtahan, zaçot gəlib yetişəndə bilinəcək.

Sədaqət özünün təcrübəli olduğunu bildirmək istədi:

  • Birinci kurs bir az çətin olur. Sonra asanlaşacaq. Qorxmaq lazım deyil. Sadəcə hər mühazirəni heç olmasa evdə bircə dəfə oxumaq lazımdır.

Nazər hiss edirdi ki, Sədaqət onun bura gəlişinin əsas səbə­bi­nin heç də təkcə qohumluqdan ibarət olmadığını bilir. Çünki, qız onlar danışarkən hər ikisini mənalı nəzərlə süzür və hiyləgər­cə­sinə qımışdığı hiss olunurdu.

  • Heç gələndən şəhərə çıxmısan? – Nazər Səbinədən soruşdu.

  • Bir dəfə Sədaqətnən dənizkənarı parkı gəzmişik. Sonra vaxtım olmayıb. Hə, bir dəfə də dərsimiz boş idi, onda qrup uşaq­ları ilə bir saat fırlanmışıq.

  • Hazırlaşın, gedək, – Nazər qeyri-ixtiyari təklif verdi.

  • Hara? – soruşan Səbinə idi.

  • Dəniz qırağına. Mənim də vaxtım olmur, – deyə, Nazər özü­nü sığortaladı, – Amma bu gün bazardı. Bir-iki saat gəzib ha­vanı dəyişmək pis olmaz.

  • Nə cəsarətli oğlanmış, aaz, bu Gürzə? Gəldiyi yarım saat deyil, iki qızı birdən gəzməyə aparmaq istəyir! – Sədaqət bərkdən güldü. Sonra əlavə etdi:

  • Zarafatdı ha. Mənim cəsarətli oğlanlardan xoşum gəlir.

Səbinə hələlik danışmır, otaq yoldaşının vaxtından tez şitlik elədiyinə görə acığı tutsa da, səbrini basırdı. Aralığa çökmüş ani sükutu yenə Sədaqət pozdu:

  • Siz gedin gəzin, mənim bir az yazım var.

  • Yox, sənsiz getmərəm. – Səbinə incik halda Sədaqətə baxdı.

  • Yazı bir-iki saat gözləyə bilməzmi? – Nazər də dilləndi.

  • Yaxşı day sizsiz də. Birinci kurslara kömək eləmək borcu­muzdu.. – Sədaqət razılaşdı.

Nazər ayağa qalxıb:

  • Mən darvazadan çöldə gözləyirəm – dedi və qapını açıb çıxdı.

Sədaqət paltarını geyinə-geyinə ilkin təəssüratını söylədi:

  • Nə yaxşı oğlanmış, aaz, sənin bu Gürzən.

  • Nədən bildin?

  • Ay qız, adamın adamlığı elə ilk ünsiyyətdən bilinir. Mala­des sənə!

  • Mənə niyə?

  • Aaz, əvvəla, özünü bicliyə qoyma, ikincisi də, çalış əlində saxlayasan. İndi zamana çox pisdi, yaxşı adam ələ düşmür.

Yarım saatdan sonra onlar dənizkənarı parkda idilər.

Sədaqət Nazərdən də, Səbinədən də iki yaş böyük idi. Ona görə də özünü böyük kimi aparır, görüb-götürmüş qadınlar kimi söz-söhbətə düzəliş verirdi. Nazərin çoxbilmiş, yastı-yastı danı­şan qadınlardan xoşu gəlməsə də, Sədaqətin böyüklüyünü qəbul edirdi. Doğrudan da Səbinəyə nisbətən Sədaqət hərəkətlərinə və danışıq tərzinə görə nəinki iki, bəlkə də bir on yaş qədər böyük görünürdü.

Parkda Səbinə Sədaqətin, Sədaqət isə Nazərin qoluna girmiş­di. Əgər yaş fərqi olmasaydı, əlbəttə ki, bu, belə olmazdı. Çünki, Səbinə və Nazər bir ildən artıq müddətdə bir-birini istəsələr də hələ onların toxunuşu əl-ələ salamlaşmaq səviyyəsini keçməmiş­di. Qırx dəqiqəyə qədər gəzdikdən sonra Nazər qızları kinoya dəvət etdi:


  • Bəlkə, gedib bir kinoya baxaq?

  • Kino cansıxıcıdı,– Sədaqət etiraz etdi, – Yaxşısı budu ge­dib gəmiyə minək, yarım saat da dənizdə gəzək.

  • Gəmidən qorxuram. Birdən batar, – Səbinə ala gözlərini Nazərə yönəltdi.

  • Qorxma ay qız, bu boyda oğlanın yanında da adam qor­xarmı? – Sədaqət eyhamla Nazərin qolunu sıxdı.

  • Yaxşı, onda gəlin sizi dondurmaya qonaq eliyim, – Nazər sağ tərəfdəki kafeni göstərdi.

  • Olar. Gəmidə qorxa-qorxa gəzməkdənsə, burada rahat otur­maq daha yaxşıdı, – bu da Səbinənin fikri idi.

Bütün gəzinti üç saata qədər vaxt apardı. Nazər qızları dar­vazadan içəri ötürüb evə qayıtdı.

Sədaqət cəld paltarını dəyişib xalatını əyninə keçirtdi və çayniki qaz pilətəsinin üstünə qoyub altını yandırdı.



  • Pis oğlana oxşamır. Doğrusu mənim xoşuma gəldi sənin bu Nazər qohumun – “qohumun” sözünü xüsusi vurğu ilə dedi.

Səbinə danışmadı. Düzünə qalsa, o, bu Nazər söhbətinin çıxıb yayılmasını istəmirdi. Qəlbində fikirləşirdi ki, gəlib Bakıya çatan kimi adı oğlanla çıxmaq böyük qəbahətdi. Digər tərəfdən də Sədaqətin ağzıbütövlüyünə o qədər də inanmırdı. Bu hiyləgər və çoxbilmiş qız al-dil ilə onunla Nazərin münasibətini hələ bir ay əvvəl öyrənmişdi. Özü haqqında isə demək olar ki, heç nə da­nış­mırdı. Bircə onu bildirmişdi ki, onu keçən il bir oğlan istəyirmiş. Hətta üç-dörd dəfə birlikdə gəzməyə də çıxıblar. Ancaq sonradan ayrılıb əlaqəni kəsiblər. Səbəbini belə izah edidi ki, guya oğlan onun xoşuna gəlməyib.

  • Sizə maneçilik etmədim ki? – deyə, Sədaqət Səbinənin susduğunu görüb yenidən söhbəti davam etdirmək istədi.

  • Yox, yox. Nə danışırsan? Burda mane olmalı nə var ki?

  • Hələ ürəyinizi bir-birinizə açmamısız deyəsən? – Sədaqət zorla Səbinəni söhbətə çəkirdi.

  • Bəsdi, Seda! Sən nə danışırsan?

  • Amma düz eliyirsən, malades. Oğlana dil vermək olmaz.

  • Biz həmişə qohum kimi bir-birimizin xətrini istəmişik. Bur­da nə var ki? – Səbinə mühazirə dəftərini açıb söhbəti qur­tar­maq istədi.

  • Aaz, mənə də yox də! İkinizin də ürək çırpıntısı aralıqda az qala məni silkələyirdi. Qaldı da qohum məsələsi, əmin oğlu döyül, xalan oğlu döyül, uzaqdan-uzağa körpü məsələsi.

Səbinə nə qədər özünü sakit aparmaq istəsə də olmadı. Mü­ha­zirə dəftərini qatlayıb düz Sədaqətin gözünün içinə baxaraq əsə­bi bir səslə:

  • Hə, indi deyirsən neyniyək? Təklifin nədi?

Gözlənilməz sualdan Sədaqət tutulan kimi olsa da, özünü o yerə qoymadı:

  • Ay qız, day niyə cırnıyırsan? Zarafatdı də. Burda ikimiz­dən başqa kim var ki, dərdləşək?

Səbinə əsəbiləşdiyinə və verdiyi suala görə ürəyində özünü danladı:

  • Yox, cırnamıram. Sadəcə dərsim çoxdu. Sabaha çatdırma­lı­yam. Ona görə də istəmirəm ki, havayı söhbət çox uzansın, – Səbinə dəftəri yenidən açıb qarşısına qoydu və söhbət də onunla kəsildi.

Səbinə gözünü dəftərə zilləsə də, oxumurdu. Ürəyində özünü söyüb yamanlayırdı. “Gör nə qədər axmağam ki, bu afyorun hər sualına cavab verib dadandırmışam. Axı o, niyə Nazərlə bu qədər maraqlanır, niyyəti nədi? Yox, bu qıza etibar eləmək olmaz, sonra gedib kənddə ağzına gələni danışıb adamı biabır eliyər. O vaxt mənə bir-iki nəfər demişdi axı. Demişdilər ki, Sədaqətlə sənin yol­daşlığın çətin tutar. Mən gic, o da bic”. Oxumadan vərəqin bi­rini çevirdi. “Yox, bununla ehtiyatlı davranmaq lazımdı. Bu qızdan heç gözüm su içmir. Nə yaxşı ki, gəzməyə gedəndə onu da apar­mışıq. Yoxsa adama yüz cür qara yaxarmış”.

Həftənin dördüncü günü Nazərgilin iki saat dərsi vardı. Dərs­dən sonra o, avtobusa minib Pedaqoji Universitetin (APİ indi universitet adlanırdı) qarşısına getdi. Saat ikiyə on dəqiqə işləmiş Səbinə dər­sdən çıxdı və onlar görüşüb dənizkənarı parka tərəf addım­ladılar.



  • Sənin o otaq yoldaşın qız, doğrusu, heç mənim xoşuma gəl­mir. - Nazər ürəyindəkini dilinə gətirdi.

  • Niyə?

  • Çox açıq-saçıq, həm də çoxbilmiş qıza oxşayır.

  • Çoxbilmişin nəyi pisdi? Mənim kimi avam yaxşıdı?

  • Məsələ avamlıqda döyül. Mənə elə gəlir ki, o qız heç də olduğu kimi görünmür.

Səbinə ürəyində Nazərə “Əhsən!” dedi. Ancaq özünü bil­mə­məzliyə vurub soruşdu:

  • Niyə axı? Onda nə görmüsən? Mən bir şey anlamıram.

  • Nə isə, bir sözdü də, dedim. Gec-tez sən özünə başqa bir otaq yoldaşı tapmalı olacaqsan.

  • Papadan icazəsiz olmaz, – Səbinə fürsətdən istifadə edib öz qəlbində vuruşdurduğu fikrini də söylədi:

  • İndi ki Sədaqətdən xoşun gəlmir, onda heç bizə gəlib qanı­nı qaraltma. Nə vaxt məni görmək istəsən, elə burda, universitetin qabağında saat birdə, ikiyə beş-on dəqiqə işləmiş görə bilərsən.

  • Mənim yalnız dördüncü günlər dərsim az olur.

  • Olsun də. Həftədə bir dəfə azdı bəyəm? Hər gün görüşüb söhbətə baş qatsaq, yanvarda kəsilib qovularıq,– sonra bir qədər fikirləşib sözünü tamamladı:

  • Doğrusu, mən də istəmirəm ki, nə Sədaqət, nə də başqa birisi bizi bir yerdə görsün. Dodağısözdü adamlardı, – qız qeyri-ixtiyari dediyi bu sözdən qıpqırmızı qızardı.

Nazər qolunu onun boynuna qoyub başını sinəsinə sıxdı və tez də buraxdı.

  • Mənim ağıllı çiçəyim!

Səbinə bu qəfil hərəkətdən titrədi. Bir addım yana çəkilib in­cik halda:

  • Yox, əliuzunluq eləmə ha, Gürzə! Küsərəm.

  • Bağışla, qurban olum. Özümdən asılı olmadı.

  • Yox, dedim də. Artıq-əskik hərəkətlərə yol versən səninki səndə, mənimki məndə.

Nazər söhbəti dəyişdi:

  • Zaçotların hələ başlamır?

  • Beş-on günə başlayacaq.

  • Qorxduğun var?

  • Niyə yoxdu? Elə hamısı qorxuludu də.

  • Yenə də.

  • Tarix. Azərbaycan tarixi ən ağrılı yerimdi. Bilmirəm riya­ziyyatçılara niyə bu qədər tarix keçilir?

  • O da lazımdı. Ziyalı adam öz ölkəsinin, hətta bütün dün­ya­nın tarixini bilməlidir.

Birdən Səbinənin ayağı büdrədi. Əl atıb Nazərin qolundan yapışdı. Ayaqqabısının dabanı qopub əyilmişdi. Yeriyə bilmirdi. Nazər onun qolundan tutub aparmaq istədi.

  • Yox, sən burax, özüm tutum, – deyə, qız qolunu onun də­mir kimi möhkəm barmaqlarından qoparıb özü oğlanın qoluna girdi.

  • Gəl oturaq taksiyə, səni evə aparım.

Nazər yola tərəf irəlilədi. Yola çatanda gördü ki, yolun o biri tərəfində üstündə “Ayaqqabı təmiri” yazılan bir qapı var.

  • Düzəldi! Odur ha, ora bax! Təmir! – barmağı ilə həmin yeri göstərdi.

  • Yaxşısı budur, evə gedək. Pul götürməmişəm. Özüm təmir elətdirərəm.

Nazər güldü:

  • Hə, onda biz batdıq ki.

Ayaqqabı təmiri on beş-iyirmi dəqiqə çəkdi. Nazər ustanın pulunu verib çıxdı və Səbinənin qoluna girib:

  • İndi hara deyirsən gedək, – dedi.

Səbinə ehmalca qolunu çəkib:

  • Fürsətdən istifadə eləmə, - deyərək, nədənsə güldü:

  • Yaman fəndgirsən ha, Gürzə. Səni heç belə bilməzdim.

  • Vallah məndə taxsır yoxdu. Fənd özü mənə ürcah olur,– hər ikisi ucadan güldü. Sonra Səbinə özü oğlanın qoluna girib dedi:

  • İndi apar məni Azdramın yanından ötür. Özün də birbaş get evə. Dərslərini oxu! – Bu ərklə deyilmiş sözlər Nazəri göyün yeddinci qatına qaldırdı.

Nazər qəribə bir məktub almışdı. Məktub mexanika fakültə­sinin dekanlığına daxil olmuş, oradan da Nazərə göndərilmişdi. Zərfin içində yarım vərəq kağızda iki cümlə yazılmışdı. “Sevdiyin qızın nəfəsindən iy gəlir. Əminsən ki, o, vərəm deyil?”. Altda nə ad, nə də imza vardı.

İlk əvvəl Nazər elə başa düşdü ki, məktub səhv gəlib. Bəlkə də ondan başqa ayrı bir Məmmədov Nazər də var. Ancaq dekan­lıq­da dəqiqləşdirdikdən sonra onu fikir götürdü. Bu nə məktub­du? Kim və nə məqsədlə yazıb? O, özlüyündə əmin idi ki, Səbinə­nin nəfəsindən gül iyi gəlir və buna xüsusi diqqət yetirmişdi. Bəs onda bu məktub kimə və nəyə görə lazımdı?

Bu fikirlərlə o, bir həftə məktubu cibində gəzdirdi. Hətta bu barədə Səbinəyə də bir kəlmə söz demədi. Növbəti görüşdə məx­susi olaraq onun nəfəsini nəzərə çatdırmadan bir də yoxladı. Tər-təmiz çiçək kimi idi. Qrup qızları ilə, hətta otaq yoldaşı Sədaqətlə münasibətlərini soruşdu.



  • Hər şey normaldı, nə olub ki? Niyə məni qoyub özgələri ilə daha çox maraqlanırsan? – deyə Səbinə sual da vermişdi.

  • Heç, elə-belə. Yəni deyirəm ki, daha rəfiqələrinin hamı­sı­nı əməlli-başlı tanıyırsanmı? – deyə Nazər söhbəti özgə səmtə çe­virmişdi.

Ancaq Səbinə elə bil nəsə hiss etmişdi:

  • Özünü şübhəli aparırsan ha, Gürzə!

Məsələnin üstü tez açıldı, özü də gözlənilmədən.

Təxminən on gün sonra həmin qayda ilə Nazərə ikinci mək­tub gəldi. İçərisində bircə cümlə vardı: “Altıncı gün axşam satt 7-də dəniz kənarında Kukla Teatrının qabağına gəl, sənə sözüm var. İmza: S.”

O, məktubu üçüncü gün almışdı. Həmin gün gecə yarıya qədər gözünə yuxu getmədi. Məktub Səbinədən deyildi. Xəttini tanıyırdı.

Göstərilən vaxtda Nazər Kukla Teatrının qabağında idi. An­caq orada onu heç kəs gözləmirdi. On beş-iyirmi dəqiqə gözlə­dikdən sonra birdən ağlına gəldi ki, bəlkə kimsə ona sataşıb? Çox ola bilərdi ki, qrup yoldaşları da bu cür zarafat etsinlər. Ancaq onu da fikirləşdi ki, qrupda onun heç kimlə bu cür zarafatı yoxdur.

Çıxıb getmək istəyərkən arxadan qız səsi eşidildi:


  • Nazər!

Dönüb baxdı. Sədaqət idi.

  • Salam ay Nazər, burda neyniyirsən? Kimi gözləyirsən?

  • Salam, salam! – Nazər cavab verdi, – Heç, uşaqlarnan şə­hərə gəlmişdik. Dağılışıb getdilər. Elə mən də indi gedirdim. Bəs siz burda neynirsiz? Səbinə hardadı?

  • Aptekə gəlmişdim, dərman almağa. Nəsə tənginəfəs ol­muşdum. Sənu uzaqdan görüb yolumu burdan saldım. Yaxşı ki, səni gördüm, gedək bir az dənizin kənarında oturaq. Özümə gə­lim. Sonra durub gedərik. Tək getməyə ehtiyatlanıram.

  • Noolar, gedək, – deyib, Nazər Sədaqətlə bərabər sahilə tə­rəf irəlilədi. Qız onun qoluna girib bədəni ilə ona sıxılmışdı. Nazərin utandığını görüb üzrxahlıq elədi:

  • Sən allah bağışla, halım nə isə yaxşı deyil.

Ağacın altında qoyulmuş bir skamyanın yanından keçərkən Sədaqət dedi:

  • Gəl, beş dəqiqə oturaq, bura sakit yerdi.

  • Nə deyirəm, – Nazər etiraz etmədi.

Qız oturmaq istərkən qəflətən:

  • Oy, ooy..., – asta səs çıxarıb bayılan kimi oldu və özünü Nazərin qucağına atdı.

Nazər onu qucaqlayıb oturtdu. Özü də yanına oturdu. Lakin Sədaqət qollarını onun boynundan üzmürdü. Gözlərini yumub oğ­la­nın boynundan asılmış vəziyyətdə alnını onun çənəsinə söykə­mişdi. Nazər onun əlindən çıxmaq istəsə də, qız imkan vermədi.

  • Yox, yox! – deyib özünü ona daha da möhkəm sıxmağa baş­ladı. İndi qızın döşü onun sinəsinə, üzü də üzünə sıxılı və­ziyyətdə idi.

Nazəri tər basmışdı. Bilmirdi neyləsin. Arada istədi qızın əl­lərini üzüb aldığı dərmanlardan ona içirtsin:

  • Dərman iç, qoy gedim su alım gətirim.

  • Yox, yox! – deyib qız onu daha möhkəm sıxdı. Sonra al­çaq səslə əlavə etdi:

  • Dərman olmadı aptekdə.

Birdən Nazərin ağlına gəldi ki, qız hiylə işlədir. Ürəyi xarab olmuş adam qır-saqqız kimi özgəsindən yapışa bilməz, əksinə əl-ayağı heydən düşər.

  • Mən bu dəqiqə dərman alıb gətirrəm, – deyib, Nazər qızın qollarını güclü barmaqları ilə sıxıb boynundan araladı və cəld aya­ğa durdu.

  • Getmə, Nazər!

Sədaqət də ayağa qalxdı. Sanki xəstəliyi bir anda keçib getdi.

  • Getmə, yanımda qal! – deyib, qəflətən oğlanın boynunu qu­caqlayıb dodaqlarını onun ağzına yapışdırdı.

Nazəri elə bil ilan vurdu. Qızı ikiəlli geri itələyib kənara sıçradı.

Sədaqətin həyasız gülüşü qulaqlarında cingildədi:



  • Qorxdun? Ha...ha! Qorxma, ağzımdam iy-zad gəlmir, gül kimi qızam.

Məsələ aydın oldu. Nazərin qəzəbdən nəinki sifəti, hətta gö­zünün ağı da qıpqırmızı idi. Bir istədi ona var gücü ilə bir sillə ilişdirsin. Əlini qaldırdı da. Ancaq “lənət şeytana” deyib özünü saxladı.

  • Ayıb olsun! – dedi, – Mən səni ağıllı-başdı adam bilirdim.

Sədaqət Nazərin əsəbiləşməsindən qorxsa da, büruzə vermək istəmədi:

  • Mən səni istəyirəm, Nazər! Səni görən gündən özümdə deyiləm.

  • Kəs səsini, həyasız! Əgər səndən Səbinəyə az-maz bir xə­tər toxunsa, səni tikə-tikə doğruyub quyuya tökəcəm. Sənin kimi­lər nə qədər az olsa, daha yaxşıdı.

  • Yaxşı, qadan alım, hirslənmə! – Sədaqət indi doğrudan-doğruya bərk qorxdu. Onun son sözlərini eşidən olmadı, Nazər getmişdi.

Həftənin birinci günü Nazər sonuncu dərsdən icazə alıb özü­nü Səbinəyə çatdırdı. Səbinə onun belə tələsik gəlməyindən nəsə təzə bir xəbər olacağını hiss etmişdi. Nazər kənardan baxanda be­lə, sözlü adama oxşayırdı.



  • Xeyirdimi? Nə əcəb səndən? – Səbinə narahatçılığını giz­lət­mədi.

  • Heç. Darıxmışdım. Gəldim hal-əhval tutum.

  • Nə tez darıxmısan? Yox, sən sözlü adama oxşuyursan. Sən allah, məni qorxutma, kənddən nə xəbər var? Deyirlər ermənilər yaman hücum eliyirlər.

  • Hələ ki, salamatçılıqdı. Gəldim sənə deyəm ki, özünə baş­qa bir yoldaş tap. İki-üç günə sənə başqa ev tutacam.

  • Niyə? Deyəsən səndə söz var.

  • Niyəsini soruşma.

  • Təzə yoldaş tapmağına, onsuz da tapmalıyam. Sədaqət baş­qa evə köçür. Qalıram tək.

  • Niyə köçür? Səbəbini demir?

  • Deyir ki, öz qrup yoldaşı qızla qalmaq istəyir. Çertyoj­la­rını özü işləyə bilmir, dediyi qız isə əlaçıdı.

  • Bəs sən kiminlə qalmaq istəyirsən?

  • Bəlkə Ülviyyə ilə qaldım, – Səbinə Nazərin bərk narahat olduğunu, Sədaqətin qəflətən ondan ayrılıb getməyini nə qədər tutuşdurub saf-çürük eləmək istəsə də bir şey çıxmadı. Qəlbində şübhələrə son qoymaq üçün bir də soruşdu:

  • Nə olub ey? Sən niyə belə narahatsan? Nəsə məndən giz­lə­dirsən. Bilmirsən ki, səbəbini öyrənməsəm ürəyim patlar?

  • Sonra bilərsən.

  • Yox, Gürzə! – qız qəti şəkildə ondan yapışdı – Deməsən, əl çəkən döyüləm.

  • Sədaqət haqqında yaxşı söz gəzmir. İndi bildin?

  • Ondan mənə nə?

  • Nə? Sənə nə? Sən nə danışırsan? Eşitməmisən ki, deyiblər yoldaşını göstər, özünün kim olduğunu deyim?

  • Bəsdi, sən allah. Sözgəzdirənlərin sözüynən evimizdən olaq deyirsən? Söz səninlə mənim barəmdə də çıxacaq, görərsən.

  • Görməyəcəm.

  • Niyə?

  • Ona görə ki, söz çıxana qədər özüm vəziyyətdən çıxacam.

  • Nə təhər?

  • Səni nişanlıyacam. Rəsmi.

  • Məni sənə verən var ki, belə arxayın danışırsan? – Səbinə nazla başını oynadıb sınayıcı nəzərlə Nazərin üzünə baxdı.

  • Verərlər, verərlər. Məni öldürmək qəsdinə durmayacaqlar ki.

Səbinə bərkdən güldü:

  • Məni güldürmə. Elə bir qızdan ötəri özünü öldürəcəksən? Kəndinizdə nə çox qəşəng qızlar, anan sənə məndən də gözəlini tapar.

Nazərin zarafat etməyə halı yox idi. O, hələ də baş vermiş ha­disənin iyrənc təəssüratından yaxa qurtara bilmirdi.

  • Şəbiş, zarafat vaxtı deyil. Dördüncü günə kimi mənə ca­vabını de. Ev məsələsini həll eləmək lazımdı.

Səbinə Nazərin əhvalından başa düşdü ki, doğrudan da nəsə ciddi bir söz eşidib. Ona görə də nə qədər zarafat etsə də, eyni açıl­mır.

  • Yaxşı, - dedi – dördüncü gün gələrsən, baxarıq.

  • Di onda mən getdim, hələlik, daha sən də çatmısan, – onlar danışa-danışa H.Hacıyev küçəsinə qədər gəlmişdilər.

Nazər azca aralanmışdı ki, Səbinə onu geri çağırdı:

  • Nazər, bir dəqiqə dayan, sözüm var.

Nazər yaxınlaşdı.

  • Nədi, ay mənim ağ çiçəyim?

  • Demək istəyirdim ki,... – qızı gülmək tutdu – istəyirdim deyəm ki...

  • Hə, noldu? Desənə.

  • Dediyim odu ki,... əgər məni sənə verməsələr...

  • Hə, nədi? Sən də özünü öldürmək fikrindəsən? – Bu dəfə Nazər zarafata keçdi.

  • Yox, demək istəyirdim ki, işdi, məni verməsələr... özünü öldürürsən öldür, etirazım yoxdu. Amma dəli olub çöllərə düşmə. Mən dəlidən yaman qorxuram. – qızın qəhqəhəsi bütün küçəyə yayıldı.

Nazər:

  • Ay səni, şeytan! – deyib, əl atıb onu tutmaq istədi. Səbinə pi­şik cəldliyi ilə yana çəkilib gülə-gülə qaçıb getdi. Yolda bir də­fə dönüb əl elədi.



1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14


Verilənlər bazası müəlliflik hüququ ilə müdafiə olunur ©azrefs.org 2016
rəhbərliyinə müraciət

    Ana səhifə